pāy & പാ T. M. Tu. (& Tu. പജെ, C. Tu. hāsige, fr. prec. related with പാ, പാ വു). 1. A mat വിശപ്പിന്നു കറി വേണ്ടാ ഉറക്ക ത്തിരും പാ. വേണ്ടാ prov. പായും പലകയും ത ന്നു treated as her husband. പായും പേയും പറക V2. to scold. — Kinds: ,കൈതോലപ്പായി, തെങ്ങോല — MR., മുണ്ടോല —, ഓട —, മുള —; പുല്പായി a straw-mat; പെരുന്പായോളം (or അ ച്ചിപ്പാച്ചി) വൈദ്യന്മാരും കട്ടില്പായോളം (or കു ട്ടിപ്പായി) ലോകരും Cann. prov. — [The Palghaut mats made of (ചെങ്ങോല്‍ 388) grass & called വീരവാളി —, പട്ടു — or മന്ത്രിപ്പായി are of a great variety; their chief names are: കറുപ്പു —, ചുവപ്പു —, മഞ്ഞ —, കെട്ടിമുക്കിയ വെളള —, 5. പൂ കെട്ടിയ വെളള —, അച്ചം —, ഇരട്ടഅച്ചടി —, അഷ്ടകോണ —, ആണിപ്പൂ —, കൊറണ —, കരിങ്കൊറണ —, കൊറണപ്പല്ലാ ങ്കുഴി —, ചതുരംഗ —, ചമുക്കാള —, മൂന്നു ചാ യത്തില്‍ ചക്കിന്മുകം —, ജഗതാട —, ജഗമോ ഹിനി —, തെച്ചിപ്പൂ —, പകിട —, പരവധാ നി —, പല്ലാങ്കുഴി —, മകരപ്പൂ —, 4 ചായത്തില്‍ മകുട —, മദ്ദള —, 4 പൂ കെട്ടിയ മദ്ദള —, വള യം —, വീരവാളി —, 4 ചായത്തില്‍ വീരവാളി —, സൂര്യകാന്തി —; കട്ടില്‍ —, മേശ — etc.]. 2. a sail താഴ്ത്തുക, പിടിക്ക V1. to strike sail. പായ് കൊ ളുത്തി, വിരിയപ്പാ വലിഞ്ഞോടുക Pay. To set sail. 3. a sheet of paper വേറൊരു പായ് കടലാസ്സു വേണ്ടിവരും. പായ്മരം, പാമരം (2) a mast. പാ. നാട്ടി VCh. fixed the mast.

piraḷuγa (T. Tu. പു —, C. Te. പൊ —). 1. To wallow, welter, roll as തോണി, to turn ഉരുണ്ടു പി. Bhr. പീഠം പിരണ്ടു നിലത്തു വീ ണു CG. വണ്ടു മുരുണ്ടു പിരണ്ടു SiPu. വയറുപി to writhe. വാക്കു പി. to talk to no purpose V1. 2. to be smeared. മണ്‍പി. to dirty oneself. മ ലമൂത്രാദികളും പിരണ്ടു കിടന്നു VilvP. (an infant). തുണി etc. മണ്ണു പിരണ്ടുപോയി; ആ ക ണ്ടങ്ങള്‍ക്കു കൂട്ടു നല്ലവണ്ണം പിരണ്ടിരിക്കേണം No. = പിരക്കേണം. പിരളച്ചോര slighter wound of a tiger, etc. (see ചോര) huntg. അണ്ണാക്കി ലന്നം പിരളാതേ ആയി VilvP. (=തീണ്ടുക), കാലടി നോക്കുക രണ്ടു പിരണ്ടതില്‍ ഒന്നു രപ റുതു VetC. effaced. 3. to overflow, be full ശോകം പിരണ്ടു Bhg. (=പൂണ്ടു), പിരളും ഇ രുള്‍ നാരിമാര്‍ തലമുടി കണ്ടാല്‍ DN. VN. I. പിരട്ടു 1. lewdness. പിരട്ടടിക്ക V1. (Nasr. adultery പിരട്ടടിയാതേ 6th command.) പി രട്ടുവാക്കു. 2. wresting, deceit കള്ളപ്പിരട്ടം ഉരുട്ടും ചതിയുമായി Sah. പിരട്ടന്‍ B. fraudulent, (in മത —, യമ—, ലോകപ്പിരട്ടന്‍). പിരട്ടുക v. a.(T. പു—) 1. to roll about; wrest, distort words; deceive. 2. to rub as ointment, തരിപ്പണം നൈപിരട്ടി തണ്ണീററില്‍ കലക്കി GP. മുറിക്കി മരുന്നു പി. 3. to soil, dirty പഴം കൊണ്ടു മുഖത്ത് ഒക്ക പി. II. പിരളി No. confusion, consternation കുടി യാന്മാര്‍ക്കു വളരേ പി. ആയിരിക്കുന്നു TR. (through a revolt). III. പിരള്‍്ച V1. turning about, wallowing.

pād/?/am S. (പദ്). 1. The foot, used in swearing ഇന്ദുകലാധര പാദത്താണ,ഗുരുപാദാം ബുജയുഗ്മത്താണ CrArj.; പാ'ത്തെ പിടിക്ക to worship, throw oneself on one's mercy, so പാ ദത്തിങ്കല്‍ വീഴുക = കാല്‍, അടി. 2. the base of a hill, pillar. 3. a quarter പാദാംശം, hence section of a work, as in Nal., Vētāḷa Charitam etc. പാദക്കുരടു So. wood-sandals. പാദകൂടം S. (2) the foot of a pillar. പാദഗ്രഹണം S. = കാല്‍പിടിക്ക. പാദചാരം S. going on foot പാ'രേണ വന്നതു = കാല്‍നടയാല്‍ AR. പാദചിന്തനം S. adoring a person KM. പാദജന്‍ S. a Sūdra. Sah. പാദതീര്‍ത്ഥം S.കാല്‍ കഴുകിയ വെളളം Bhg. പാദനിപീഡനം S. = പാദഗ്രഹണം V1. പാദന്യാസം, — വിന്യാസം S. a footstep VetC. പാദപം S. drinking thro'the foot; a tree, Bhg. പാദപാതം S. a step നിന്‍ പാ'ത്താല്‍ KR. — പാദപതനം ചെയ്ക Sk. to step. പാദമൂലം S. the root of the foot (heel?) ഭവല്‍ പാ'ലേ വസിച്ചു Si Pu. to sit at thy feet. പാദരക്ഷ S. a sandal, shoe പാദത്രാണം. പാദശുശ്രൂഷ S. personal service നിന്തിരുപാ യും ചെയ്തു Nal. AR. പാദസരം, (T. — ച —) a tinkling foot-ornament worn by paṭṭar-girls. പാദസരി S. a foot-sore കാലിന്‍റെ അടിക്കുളള പാ. എന്ന ദീനശാന്തിക്കു med. പാദസേവ S. = പാദശുശ്രൂഷ. പാദസേവകന്‍ AR. personally devoted. പാദാതന്‍ = പദാതി a foot-soldier. പാദാദികേശം S. from foot to head, കേശാദി പാദവും പാ'വും Si Pu. പാദാനുചരന്‍ S. a follower തല്‍ പാ'നായ്ഭ വിക്ക AR. പാദികം S. (3) amounting to one-fourth (പാതിക). പാദുകം (in S. rather — ക) a shoe, chiefly a wooden one പാ. ചെന്നു ശിരസ്സിങ്കലാമാറു പാഞ്ഞു കരേറുന്ന കാലം ഇപ്പോള്‍ CG. = മെതിയടി AR. പാദുകക്കല്ലു the visible part of the foundation of a house (also ചെരിപ്പുകല്ലു), projection പാദുകക്കൊട്ടില്‍ പടിഞ്ഞാററ പ്പുര TR. — Tdbh. പാതകം 643. പാദോദകം S. foot-water (= പാദതീര്‍ത്ഥം); any dwelling place of Pushpakas KN. പാദ്യം S. water to wash the feet, as of guests. Bhg.

pāḍīram S. (പടീരം) Sandal perfume ഭൂഷണവസനങ്ങള്‍ പാ. ഇവ എല്ലാം അണി ഞ്ഞു KR. ചേടിമാര്‍ അരെക്കുന്ന പാടീരമണ്ഡ പം KR. പാ. തേച്ചു Bhr.

piṭṭa T. M. = വിഷ്ഠ (പിണ്ടി, പിഴുക്കു) Excrements of rats, (C. piččike). പിട്ടം = വിട്ടം No. a cross-beam.

parišu T. M. aC. (Te. parasu, fr. പരി II.). 1. Nature, manner. ഇപ്പ. in signing 'thus' കൊണ്ടാല്‍കൊണ്ട prov.; വിശ്വാസം ഉണ്ടാം പരിചറിയിക്ക AR. = വണ്ണം so that. 2. proper manner. പരിചിനോടു, പരിചോടു in good style, decently. പരിചുപെട Pay. nicely. പരിചുകെടുക്ക 1. to defeat, rout തച്ചു തച്ചാട്ടി പ'ത്തു Bhg 4. 2. to illtreat, torture പണ്ട ങ്ങള്‍ ഒക്കയും പിടിച്ചു പറിച്ചു തച്ചു പ'ത്തു TR. (robbers). — പരിചുകേടു = തോല്വി; also want of character. (I. പരി): പരിഛ്ശദം. S. (പരി) all about one, train, baggage പ'ങ്ങളാല്‍ ഫലം എന്തുള്ളതു എനിക്കും ഇപ്പരിജനങ്ങള്‍ക്കും KR. പരിഛ്ശേദം S. 1. a section, chapter. 2. clear distinction, decision. 3. vu. പ. വന്നു പോയി quite destroyed. denV. പരിഛ്ശേദിക്ക 1. to define, decide ഭഗവാന്‍റെ മഹത്വം പ'ക്കാവതല്ല Bhg.; പുരുഷസാരത്തെ പ'ച്ചീടും ഒരിക്കല്‍ കാ ണുന്പോള്‍ KR. he will be voted the finest man. 2. to cut off കാലപാശം പ Bhg. പരിഛ്ശേദ്യം definable, അപരിഛ്ശിന്നനാ യി Bhg. (past part.) പരിജനം S. people about one, attendants; see പരിഛ്ശദം. പരിജ്ഞാനം S. knowing by experience or exercise, അക്ഷരപ. etc. പരിഞ്ഞു, (T. പരിഞ്ചു) the hilt of a sword V1. പരിഞ്ഞില്‍ (പരു II.) roe of fish = പനിഞ്ഞില്‍. (I. പരി): പരിണതം S. (നമ്) turning round, changed, old; part. of പരിണമിക്ക to assume other shapes. പലവായി പ'മിച്ചൊരജ്ഞാനം KeiN. ignorance in various disguises. പരിണയം S. (നീ) marriage, ദമയന്തിയുടെ പ' യമഹോത്സവം Nal. denV. പരിണയിക്ക to lead around the fire, to marry. പരിണേതാവു the husband. പരിണാമം S. (നമ്) change — ആറു ധാതുക്കളു ടെയും പ'മത്വം ശുക്ലം Brhmd. denV. ഉദരത്തില്‍ ദഹിച്ചു രസമായി പരി ണാമിച്ചീടുന്നു VCh. of chemical changes through digestion, etc. (compare പരി ണമിക്ക). പരിതപിക്ക S. v. n. to grieve, പറഞ്ഞതിന്നേ തും പ'ക്കേണ്ടാ KR. — part. പരിതപ്തം AR. പരിതാപം inward heat; grief, sympathy. CV. സുഹൃത്തുക്കളെ പരിതപിപ്പിക്കാം KR. give pain to. പരിതോ S., — തഃ, all round പരിതോ വിള ങ്ങും CC. പരിതോഷം S. inward satisfaction, പ. പൂണ്ടു Mud. CV. പരിതോഷയാം ചകാര CC. gave joy to. പരിത്തി, see പരുത്തി.

paḍavụ T. Te. M. 1. = പടകു. A ship. വള്ളവും വഞ്ചീപടവെന്നെല്ലാം PT. 2. (പടെ ക്ക) laying stones, pavement. നടുപ്പ. the central part of a wall (= filling, Arch ). വാതി ല്ക്കല്‍ കല്പടവിന്മേല്‍ on the threshold.

praδi S. (G. pros). 1. Towards, against മാം പ്ര. വിശ്വാസം AR., കാരുണ്യം Brhmd.; ആശ്രമം പ്ര. പോയാന്‍ Bhr.; എന്നെ പ്ര. വ ര്‍ത്തിക്കില്‍ PP. come to me. ഇതിന്‍ പ്ര. പറവാന്‍ പലതുണ്ടു Nasr. objections. പക്ഷിയെപ്ര. ചൊ ല്ലിനാന്‍, അവനെ പ്ര. നിന്ദിച്ചു. Bhr. സ്വസാ രം പ്ര. ചൊല്ലുന്ന കാര്യം Brhmd. about. ഓര ശ്വം പ്ര. തമ്മില്‍ വാദം ഉണ്ടായി Bhr. 2. for, in exchange of ശ്വാക്കള്‍ പാലനെ പ്ര. മരിച്ചു Nasr.; ക്ഷണത്തില്‍ കഴിയുന്ന കാര്യം പ്ര. മോ ക്ഷം ത്യജിക്ക Nasr.; എന്നെ പ്ര. V1. for my sake. അതിന്നു പ്രതിയായിട്ടു വല്ലതും ചെയ്യേ ണം TR. in revenge of. 3. each by each. ദിനംപ്ര., ദിവസന്പ്ര. daily. 4. an opponent

piṇyāγam S. (see foll.) An oil-cake ബദരമിശ്രമായിരിക്കും ഇംഗുദീതരുപി. ഉരുട്ടി പിതാവിനു പിണ്ഡം കഴിച്ചു KR. പിണ്ണാക്ക T. M., vu. പു —, (പിണ്ഡം) cakes of beaten seeds, oil-cake (എള്‍ — തേങ്ങാപ്പി ണ്ണാക്കിന്നു പ്രിയം വലിപ്പിക്ക prov.). പി'൦ കൂത്തും ഒപ്പം prov. മരത്തിന്‍ പി'൦ ഉരുട്ടി പിണ്ഡവും കഴിച്ചു KR. കാട്ടുപിണ്ണാക്കു a plant (= ഐരാണി).

pāṭham S. (പഠിക്ക) 1. Reciting, reading; വേദപാ. = വാക്യം a text. 2. a lesson ഗര്‍ഗ്ഗ നോടഷ്ടവിദ്യകള്‍ പാ. ചെയ്തു Brhmd. learned with. ദിവ്യാസ്ത്രങ്ങള്‍ പാ. ചെയ്തു, ശാസ്ത്രാദികള്‍ പാ. ചെയ്തുറച്ചിതു Bhr. പാ. ചൊല്ക to rehearse, പാ. ചൊല്ലിക്കൊടുക്ക to deliver (= പാ. കേ ള്‍പിക്ക), പാ. കേള്‍ക്ക to examine, പാ. കാണാ തേ ചൊല്ക to know by heart. 3. acquirement, knowledge പുരാണങ്ങള്‍ ഭവാനൊക്കവേ പാ'മല്ലോ Bhg. you know them all by heart. കഥ നിനക്കുള്‍ക്കാണ്‍പില്‍ പാ. എങ്കില്‍ Bhr. എ ന്നു മൂഢന്മാര്‍ക്ക് എല്ലാവര്‍ക്കും പാ'മല്ലോ CG. they are ready with their opinion. പാഠകന്‍ S. a lecturer, doctor, teacher പാ'ന്മാ ര്‍രുടെ ചാരുവാക്യങ്ങളും Nal.; also പാഠക ക്കാരന്‍. പാഠകം S. a lecture; the part in a play. പാഠക ക്കൈ attitude in lecturing or acting. പാഠമാക്ക (= പാ. ചെയ്ക) to learn, acquire a habit. പാഠവം erudition പാ'മേറേയുളളവംഗദേശാ ധിപതി Mud l. — or പാടവം? പാഠവപ്പറച്ചല്‍ No., — ക — So. a discourse delivered by a šlaghyār in a temple on any passage from the Shāstras. പാഠശാല a college, school.