tāy T. M. C. 1. Mother. മൂലതായി CG. mother Lakshmi, ഉലകിന്നു തായായ്മരുവിന താ രാര്‍മാതു Anj.; also a wet-nurse, താച്ചി; fig. of animals & plants തായും കന്നും പറിക്കാമോ full-grown & unripe fruits. 2. the handle of a spade, hatchet (തള്ള), കൈക്കോട്ടിന്‍ തായി കൊണ്ടു തല്ലു തച്ചു MR. 3. N. pr. fem. തായ്ക്കിഴവി (loc.) a bawd, കൂട്ടിക്കൊടുക്കുന്നവള്‍. തായ്ക്കോട്ട the inside of a fort, king's residence. തായ്പരദേവത (1) f. i. കോലസ്വരൂപത്തിന്‍റെ താ. the patroness of Cōlattiri. തായ്പുര an inner room. തായ്മരം the trunk of a tree before dividing in branches, (= തമ്മരം).

tummnγa, see തുന്പുക, f.i. തുമ്മിത്തുമെ ക്കുന്ന പാന്പു CG. An angry, puffing snake. VN. തുമ്മല്‍ sneezing, Nid 33. CV. തുമ്മിക്ക, as വായുതുമ്മിക്കും Nid 34.

tri S. 3: ത്രിംശല്‍ Thirty. ത്രികാലം the 3 times. ത്രികാലപൂജ the worship at morning, noon & night. — ത്രി'ങ്ങള്‍ the 3 tenses (gram. വ൪ത്തമാനം, ഭ്രതം, ഭാവി). ത്രികോണം triangle = മുക്കോണം. ത്രകോല്പകൊന്ന Nid. GP 76. Convolvulus Turpethum (S. ത്രിവൃതാ); see പകുന്ന. ത്രിഗുണം 1. the 3 qualities whatever has them, ത്രി'മായതു Anj. all creation 2. three times as much തേരില്‍ ത്രി. അശ്വം Brhmd. ത്രിണതം, (നതം) bent in 3 places ത്രി'മാം ധനു, ത്രി. വില്ലും, also ത്രിണതയെ രാമന്‍ കുലെ ക്കും KR. the bow; തൃണപുലം id. Brhmd 66. ത്രിതീയ, better തൃതീയ the 3rd day. ത്രിദശന്മാര്‍ the 33 Gods of the Vēdas. ത്രി'ദശാ ലയം പ്രാപിച്ചു Bhr. heaveu — ത്രി'നായ കന്‍ Indra — ത്രി'കുലേശ്വരന്‍ AR. (is said to be Rāma). — ത്രിദശതരു VetC. = ദേവ —. ത്രിദിവം heaven — ത്രിദിവേശ്വരന്‍ Indra. ത്രിദോഷങ്ങള്‍ the 3 causes of disease, Nid. — ത്രിദോഷപ്പനി V1. a malignant fever — ത്രി ദോഷജ്വരം (= സ൪ന്നിപാതം) — ത്രിദോഷ ത്താലുള്ള വ്യാധി എല്ലാം ഇളെക്കും a. med. ത്രിപഥം the 3 ways or worlds — ത്രിപഥഗാ (Ganga) കടപ്പതിന്നായി KR. ത്രിപുടീ triangular, (as Cardamom), ജ്ഞാനോദ യാല്‍ ത്രി. നശിപ്പതു KeiN. ത്രിപുരം three forts which Siva destroyed; hence ത്രിപുരാന്തകന്‍ Bhg. ത്രിഫല (MM. തി൪പലയും എള്ളും) the 3 med. fruits കടുക്ക, നെല്ലിക്ക, താന്നിക്ക; തി൪പ ലാതി = ത്രിഫലാദി എണ്ണ med. ത്രിഫലേടെ കഷായം Nid. ത്രിഭുജാക്ഷേത്രം = ത്രൃശും Gan. ത്രിമൂ൪ത്തി having 3 forms; the 3 modern Goda of Hinduism ത്രി. മുന്പയുള്ള ദേവകള്‍ VetC. ത്രിരാത്രം SiPu. three days & nights. ത്രിലിംഗം having 3 genders, (as the S. adjectives). 2. =Telugu. Previous page Next page

tuḍaγụ A small earthen vessel, holding 2 Nā/?/i, chiefly for toddy. ആ തുടകിലേക്കഞ്ഞി വെള്ളം കുടിക്കാഞ്ഞതെന്തു No. = മണ്പാത്രം, പാ നി. — തുടകിടം കണ്ടു KU. തുടക്കെന see തുടു.

tārkšyaǹ S. A mythical being, = Garuḍa KR., also: താര്‍ക്ഷ്യം തളര്‍ന്നു ചുഴന്നു പറന്നിതു UR. id; an antidote മാക്കീരക്കല്ലു med.

tiγakka (fr. തികഴ്) To boil, bubble up, ചാലത്തികന്നൊരു പാല്‍ കുടിച്ചു, കാ ളിയന്‍റെ ശ്വാസങ്ങള്‍ ഏററു തികന്നു വെള്ളം Previous page Next page

tambur (C. Te. — രി, T. — രു, B. തം ബുരു) A five stringed guitar. ത. മീട്ടുക. തന്പേര്‍ B. a drum (Port. tambor).

taṇḍụ Tdbh., ദണ്ഡം (but also തടി, തട്ടു) 1. A stick, staff; pole for bearing a burden ത. കെട്ടി എടുക്ക, മുളത്തണ്ടു V1. — വെള്ളിത്ത. a linga-box. 2. an oar, തണ്ടുവലിക്ക to row. 3. a palankin hanging on silk cords, royal privilege പള്ളിത്തണ്ടു etc. വലം വെക്കേണ്ടതിന്നു തണ്ടില്‍ കയററുക as a newly chosen ruler. അവളെ തണ്ടില്‍ എടുപ്പിച്ചു AR.; ത. കൊടുക്ക elevation to a dignity higher than that conveyed by the gift of a കുട. 4. a stem, stalk — met. അകതണ്ടു, മനതണ്ടു RC. mind = കാണ്പു — വാഴത്തണ്ടു, കദളിത്തണ്ടു in po. compared with തുട. 5. a detachment, troop തണ്ടുനായ കന്‍ = തണ്ടാന്‍. 6. what is long & hollow; pride ത. കാട്ടി നടക്ക, ത. ഭാവിക്ക to strut. തണ്ടിടിയുക V1. the waves of the sea to sink. Hence: തണ്ടരഞാണം a gold or silver girdle. തണ്ടാടി (l) a large fishing net. തണ്ടാന്‍ & തണ്ടയാന്‍ (5) a headman of Tīyars or Chēgons, appointed by the Rāja to direct their marriages, funerals, feasts, f. ത ണ്ടാത്തി. Taṇḍansin Palg. & So. are the Tīyars of the coast (without inter-marriage). Also a mere title given to palm-cultivators by lower castesp. തണ്ടായ്മസ്ഥാനം the office of തണ്ടാന്‍ control over the ceremonies of Tīyars; a purchaseable title; also wood-cutter (Syr.) തണ്ടായം(1) 1. a long pole for carrying burdens. 2. a long pull in rowing ത'വുംന ല്ല പാട്ടും കഥകളും കൊണ്ടാടി ഓടി SiPu. തണ്ടായുധം a club, war-spear V1. തണ്ടാളര്‍ (2) boatmen, sailors. ത'രേ കൊള്‍ക to enlist them V1. തണ്ടാളക്കൊററന്‍ So. basilisk. തണ്ടി 1. So. equality of age or strength; ചെ റുതണ്ടി of a small sort B. 2. a musical instrument (T. തണ്ടു=വീണ) മധുരച്ചൊല്‍ ഇണങ്കും നല്ല തണ്ടി RC, തണ്ടിവെല്ലും മൊ ഴിയാള്‍ KR. തണ്ടിക (S. ദണ്ടിക)=തണ്ടു 3.; തണ്ടികക്കുല a present of plantains to a Rāja, So. തണ്ടുകുററി (2) an oar-pin, a thole-pin. തണ്ടുകോണി stairs. തണ്ടുതപ്പി (vu. തണ്ടുവെപ്പി) an impudent empty fellow (= ചണ്ടി). ത'ക്കു കടിവിട്ടു PT. the foot of a turtle. ത. എന്നുള്ള നാമം ലഭി ക്കും PT. — തണ്ടുതപ്പിത്വം abstrN. തണ്ടുവത്തി (2) the blade of an oar, പലനാക്കു. തണ്ടുപല്ലു (4) stubble. തണ്ടുവലി (2) rowing; hard work, taking pains. തണ്ടെടുക്ക (3) to carry the palankin, chiefly in marriage processions, etc. മാമുനിമാരെ കൊണ്ടു ത'പ്പിച്ചു Bhr. tyrannized over the Rishis. തണ്ടെല്ലു (1) the backbone, spine, പിന്‍പുറത്തു ത'ല്ലിന്‍റെ ചുവട്ടില്‍ MM. (=മുതുകെല്ലു). തണ്ടേററം (3) a ceremony, when a chieftain succeeds to the headship of the family. തണ്ടേല്‍ see തണ്ടല്‍.

tuttāri C. Tu. M. Horn, trumpet, പുല്ലിട്ടതു. Anj.

tindiḍam S. Tamarind.