aṇal C. M. T. (also palate, see അണ്ണം) Jaw, hinder part of mouth. ദന്തനാളി പല്ലിന്‍റെ അണലില്‍ അടുത്തുണ്ടാം a med. അണ(ല്‍)പ്പല്ല് grinder, doable tooth (opp. ഉമ്മ രപ്പല്ല്) അണപ്പല്ലിന്‍റെ ഇടയില്‍ എല്ലു തട ഞ്ഞു Arb. also അണയിലേപ്പല്ല് V2. വെണ്മ യില്‍ അണക്കടപ്പല്ലുകൊണ്ടമര്‍ക്കയും Nal 3. (from rage, whilst smiling with the front-teeth). അണലി viper, and അണലില്‍പാന്പു VI.

iḍa 5. (√ ഇടു) 1. Place = ഇടം. hence അവിടേ, ഇവിടേ & the old Loc. നെ ഞ്ചിടേ തറെക്കും VC. in the heart, പൊഴിയു ന്നവിടേ (po.) where it rained. 2. interval, place between വീരന്‍ ഇടേപ്പുക്കടു ത്തു RS. rushed on. ഗോകര്‍ണ്ണം കന്യാകുമാരിക്കി ട ചേരമാന്‍നാടു KU. കോലം തുടങ്ങി വേണാ ട്ടോടിടയില്‍ KU. മരത്തിന്‍ ഇടയില്‍ മറഞ്ഞു (KR.) മാര്‍ഗ്ഗത്തിന്‍ ഇടക്കിടേ PT3. at intervals along the road. മുടിയോട് അടിയിടേ അലങ്കരി ച്ചു Mud. അടിയോടു മുടിയോടിട Anj. ചുങ്കസ്ഥാ നവും അറയുമായിട്ട് എത്ര ഇട പോരും TR. what distance. 3. interval of time — occasion, leisure കുറയ ദിവസത്തേ ഇട ഉണ്ടായി TR. ദിവസത്തില്‍ ഇട തരാം TR. അതിന്ന് ഇടയില്‍ till then. നാലുമാസത്തേക്ക് ഇട വാങ്ങി MR. മാസ ത്തില്‍ ഇടെക്കു within 2 months. ഇതിന്നിടേ ദിവസത്തിലകത്തു within the last 10 days. ഈയിടേ somewhat before this. അശ്വമേധ ത്തിനുടെ ഇടയില്‍ ജ്യോതിഷോമം KR. after. അടിയന്തരം കഴിയുന്നതില്‍ ഇടെക്കു TR. as long as the feast lasts. — ദാരിദ്യത്തിന്ന് ഇട വരും, ഇടകൊടുത്തു, ഇടകള്‍ പോം VCh. opportunities will be lost. 4. middle, waist. — what's internal പടയിലും ഇ ടയിലും at home & abroad. ഇടമുട്ടും പട മുട്ടും KU. 5. measure, chiefly weight. നെല്ലിട. a.) interstice of the size of a grain. b.) weight of a rice Previous page Next page

iḍayaǹ (m. ഇടച്ചി f.) T. M. (ഇട 4) The middle caste of shepherds & cowherds, rather foreigners in Mal. കൊടുമലക്കാരന്‍ എടയന്‍ രാമന്‍ TR.

iḍayuγa T. M. Te. (ഇട 2) 1. To hit against, press against കലവും കുടവും തങ്ങളില്‍ ഇടഞ്ഞു V1. അഴിഞ്ഞു സേതുക്കള്‍ ഇടഞ്ഞു വെളളം CC. നടയില്‍ ഇടയും ഒരു പട കളുടെ ഘോഷം Nal 2. 2. to fall out, quarrel, compete. മാരുതം ഇടയ നടന്തു RC 23. quicker than the wind. വാള്‍ ഇടഞ്ഞ കണ്ണാള്‍ RC 60. ഇടി ഇടയിന്ന ചൊല്‍ RC 63. — അവര്‍ വേദം കൊണ്ട് ഇടഞ്ഞു disputed about religion KU. തമ്മില്‍ ഇടഞ്ഞു പോയി (vu.) ഇടയാതേ peaceably. 3. to converse V1. ഇടഞ്ഞറിക = പരി ചയിക്ക V2. അവനോട് ഇടഞ്ഞില്ല had no intercourse with him V2. Previous page Next page

ōḍu 1. (ഒടിയുക) Potsherd, tile, കൊക്കോടു small flat tile. ചീപ്പോടു id. without a point; മാടോടു, പാത്തിയോടു hollow tile. തലയോടു skull. ഓട്ഇടുക, മെയുക to tile. ഓടുകഴിക്ക No. = തേങ്ങ ചിരട്ടയില്‍നിന്നു അടര്‍ത്തുക. 2. shell ആമയോടു; rind of fruits പുഴുങ്ങി ഓടു കഴിച്ചു കളക a med. 3. M. beilmetal (2½ parts zinc, 10 copper) ഓടുവാര്‍ക്ക etc. വെള്ളോടു, കാരോടു. ഓടുരുക്കിയമൂശാരിയെപോലെ prov. 4. T.M. (ഒടു) being alongside, with തൂണോടു കെട്ടി TP.; = ഊടെ f.i. ഉഭയ മാര്‍ഗ്ഗത്തോടേ അയച്ചു TR. through the ricefields. കടലോടു പോയി; in fixing boundaries: X ഓടു Y ഓടു Z ഓട് ഇടയിലുള്ള നാടു KU.; in comp. എന്തവരോടു നിങ്ങള്‍? കടലോട് ഒരു കൂപം po.—a Loc. നായരോടത്ത് ആളെ അയച്ചു to the N. ആളോ ടത്തും അന്യായ സങ്കടം എഴുതിവെച്ചു TR.— adv. ഓടേ as സുഖമോടേ,—ത്തോടേ happily. Hence: ഓടുനാടു, ഓടനാടു N. pr. the 9th or 16th നാടു, No. of വേണാടു, with the capital കായങ്കുളം, allotted to the ചേറായി സ്വരൂ പം Syr. doc. KU. ഓട്ടട, ഓട്ടപ്പം (1) pancake. ഓട്ടുകലം,— പാത്രം (3) vessel of bellmetal. ഓട്ടുപണിക്കാരന്‍ (3) = മൂശാരി. ഓട്ടുപുര (1) tiled roof (opp. ഓലപ്പുര).

kuδuγuδa (കുതി) Onomatop., a rumbling noise, mark of haste. കുതുക്കുക l. to take a spring in order to leap ഒന്നു കുതുക്കി മറുകരേ ചാടുവന്‍ RS 10. prh. = കുത്തുക loc. ദിക്കുകള്‍ നാലിലും തിക്കിക്കു തുക്കിക്കുഴിച്ചിതു കുണ്ഡുങ്ങള്‍ Sk. dig? കുതുക്കുലുക്കിപ്പക്ഷി the lapwing. (പടഇടയില്‍) കുതുകുലുന്പും Mp1. of boisterous hurry.

koḍi 5. (√ കൊടു) 1. Top, extremity. പെണകൊടി a choice woman; ഓമല്‍ ഇളകൊടി പെണ്‍വിലാസി Pay.— tip of finger, tongue, nose—end of cow's tail, and tawny colour of the same; penis of cattle, etc. 2. flag, ensign പടക്കൊടി V1. banner. ഗരുഡന്‍ കൊടിക്ക് അങ്കമായി Bhr.device of arms. കുന്പഞ്ഞിന്‍റെ കൊടിക്കീഴില്‍ TR. under the protection of the H. C. 3. sprout, creeper; betel vine = വെ ററിലക്കൊടി (as pepper is called വള്ളി ). കുഴി ക്കൊടി the young betel vine, as planted in rows. മരക്കൊടി the same as planted near trees (to plant ഇടുക No. മരം നോക്കി കൊടി ഇടേണം prov. കുത്തുക V1.) കൊടി പറിക്കയും തറിക്കയും TR. to destroy the vines. Different kinds: നാറിക്കൊടി afine sort. നാടന്‍ കൊടി മ്മന്നു വെററില നുള്ളി TP. etc. 4. what is thin & long, umbilical cord, etc. തലനാര്‍ക്കൊ ടി TP. a very long hair (as of woman). Hence: കൊടിക്കപ്പല്‍ (2) galley V1. കൊടിക്കല്‍ പാട്ടു a song recited at the Mahāmakha festival, where the Raxāpurusha തട്ടുകയറി കൊടി നാട്ടി കൊടിക്കല്‍ പാട്ടു പാടി KU. കൊടിക്കഴല്‍ a med. plant (S. പൃഷ്ടവൃക്ഷം). കൊടി കുത്തുക (&നാട്ടുക) to fix a flag, f. i. കൊടി കുത്തി കൊടുക്കുന്നതിന്‍റെ ഇടയില്‍ TR. (in harbours) during the fair season. കൊടിക്കൂറ flying flag or banner. കൊ'കള്‍ തൂക്കീടേണം Mud. കൊടിക്കൂറ വാനിലെഴ RC. കൊടിക്കൂറകള്‍ കൊടിക്കു ചെയ്ക AR. to prepare flags for a feast. കൊടിക്കൊഴിഞ്ഞില്‍ Bignonia suaveolens. കൊടിച്ചി (f. of കൊടിയന്‍), bitch V1. 2. harlot. കൊടിഞാലി (3) the pending ends of a vine, പര്‍പ്പടകം കൊ. യും a med. കൊടിത്തൂവ Tragia involucra, a med. kind of nettle GP61. വള്ളിക്കൊടുത്തൂവയും MM. കൊടിനടു (4) slender loins. കൊടിപ്പാല Asclepias volubilis. കൊടിമരം flagstaff, flag on chariots കൊ. എയ്തുടന്‍ Bhr. കൊടിക്കിണ്ടല്‍ ചെയ്ക — ക ടിയ കൊ. പാരില്‍ ഇട്ടാന്‍ RC. Previous page Next page

tuḷumbuγa T. M. (C. Tu. തുളു) 1. To fluctuate. കടല്‍ തു. (said of moderate waves). ഗംഗാതന്നോളം തുളുന്പുന്ന മൌലി CG. (of Siva's head); to shake from side to side, നിറക്കുടം തു. ഇല്ല അരക്കുടം തുളുന്പും prov. — met. കാണു ന്പോള്‍ ഓളം തുളുന്പുന്നു മാനസത്തില്‍ CG. overwhelming recollections. ചന്ദ്രിക ഇടയിടേ മന്ദ മായി തുളുന്പവേ KR.; കിഞ്ചന തുളുന്പുന്ന പുഞ്ചി രിപ്പുതുമ Bhr. — Inf. തുളുന്പേനില്ക്ക full to the brim. 2. to swagger (= എലാഞ്ചുക 162). CV. തുളുന്പിക്ക to cause fluctuation.

puḷakka (Tu. poḷapu) = പിളക്ക v. n. To be split ബാണങ്ങള്‍ ഏററു പുളക്കയാല്‍ CG. നിന്‍റെ കുടല്‍ പുളക്കേണം vu.; വായിപു. V1. to open the mouth. പുളന്ന വായോടേ No. പുളന്നല്‍? തണ്ടെല്ലിനോടുമാര്‍വോട് ഇടയില്‍ പു. നടുപ്പെട്ടു വരുന്നു a. med. (I.) VN. പുളപ്പു a piece, split. ചന്ദ്രന്‍ ഒരു പുള പ്പായുദിച്ചു KU. (Muhammed's miracle).

peḍuγa (= 4 പടുക). 1. To fall, get into or under ആനക്കാലുകളുടെ ഇടയില്‍ പെ ട്ടുചത്തു Arb. 2. to happen നമുക്കിങ്ങ നേ പെട്ടതെല്ലാം Nal. അവര്‍ക്ക് ഈ അബദ്ധം പെ ടും Bhg. പെട്ടപാടു sufferings undergone or inflicted. ഉച്ചനേരത്തു പൊട്ടൊരു വെയില്‍ CG. 3. to be in, belong to അളവില്‍ പെട്ടു കണ്ടു MR. enclosed in (=ഉള്‍പെട്ടു). കരാര്‍ എഴുതീട്ടു ള്ളതില്‍ പെട്ടതു MR. നാട്ടി. പെട്ട നായന്മാര്‍, കച്ചവടക്കാര്‍ TR. (= ഉള്ള). അതില്‍ പെട്ട മുത്തു രത്നങ്ങള്‍ Nal. 4. aux. Verb serving for Cpds. with Nouns, as ഭയപ്പെടുക to get into fear, to fear; with Verb. Nouns അടി —, കെട്ടു —, കുല —, നിറ etc.; also with the Inf. of Neuter Verbs ഇരിക്കപ്പെട്ട, ഭൂമിയില്‍ നിറയ പ്പെടുക KU. Chiefly with Inf. of Active Verbs as Passive: രാമനാല്‍ പടെക്കപ്പെട്ട കേരളം KU. ജ്ഞാനികളാല്‍ ഊഹിച്ചര്‍ച്ചിച്ചര്‍ത്ഥിക്കപ്പെടു ന്ന നിന്‍ പാദപത്മങ്ങള്‍ Bhg. imagined, worshipped & desired. പൂ൪വ്വന്മാരാല്‍ സങ്കടം തീര്‍ത്തു രക്ഷിക്കപ്പെട്ട രാജ്യം HV. അറിയപ്പെടാതു SG. (freely used only in pedantic translations from Sanscrit or English). v. a. പെടുക്ക 1. to enclose, ensnare എന്നെ പെടുക്കും (=തോല്പിക്കും). പെടുപ്പാന്‍ പാന്പു കൊണ്ടു കടിപ്പിച്ചു Bhr 5. attempted his life by a snake-bite (= പടുക്ക). Used chiefly as aux. V. നാരിമാരെ അല്ലല്‍പെടുക്ക CG. to bring into grief. കെട്ടു പെടുക്കൊല്ലാ രോ ഗങ്ങള്‍ കൊണ്ടെന്നേ Sancr, to confine, ് വനെ മാല്‍പ്പെടുത്തതു Bhr. കോഴപ്പെടുപ്പ വര്‍ CG. 2. (to let fall) മൂത്രം പെടുക്ക So. to piss = പടുക്ക No. CV. I. പെടുത്തുക id. the modern aux.V., as ഭയപ്പെടുത്തുക to frighten. അവനെ ചതി യില്‍ പെടുത്താന്‍ MR. (= ഉള്‍പ്പെടുത്തുവാന്‍). II. പെടുത്തിക്ക in പ്രസിദ്ധപ്പെ. MR. to get published. III. പെടുവിക്ക in പുറപ്പെടുവിക്ക, — പ്പെടീക്ക etc. to cause to set out. Even ഭയ —& സ ങ്കടപ്പെടീപ്പിക്ക TR. to reduce to despair.

rasam S. (L. ros). 1. Juice, as of plants ഇഞ്ചിര., കുങ്കുമര. VetC. (= ചാറു); esp. = കളളു f. i. ര. മധുരമായുളളു, പുളിച്ച രസമായ്വന്നാല്‍ GP 2. chyle ഉപജീവിച്ച ദ്രവ്യത്തിന്‍ സാരാം ശം ര. ആയതു Nid., also called രക്തവെളളം essential fluid, said to amount to 7 Ańńā/?/is Brhmd. 3. taste, flavour ഇരിന്പുര. കുതിര അ റിയും prov. ഇരതങ്ങള്‍ അറിയരുതാതേ MM. (a symptom). fig. നവനവര, ഇടയിട കലര്‍ന്ന നേ ത്രം Bhr. new tastes, emotions, charms; there are esp. nine tastes or sentiments in æsthetics ശൃംഗാരം etc.; കാമര. പൂണ്ടിരിക്ക VetC. to live in love. കാമസത്തോടു വസിക്ക Bhg. കലഹ ര. നടിച്ചു CC. 4. liking തമ്മില്‍ ചില സംഗ തിവശാല്‍ ര. ഇല്ലാതേ വന്നു MR. were estranged. കൊല്ലിക്ക നിണക്കു ര. Bhr. 5. quicksilver രസഗുളിക etc. രസകര്‍പ്പൂരം (5) crude calomel. രസക്കേടു insipidity, dislike. രസജ്ഞന്‍ distinguishing tastes, in eating or in poetry. ഭാജനര. ChVr. a gormand. — നാവിന്നില്ല രസജ്ഞത Nid. രസദം procuring tastes നവര. ആട്ടം RS. രസല്‍ (part. of രസിക്ക) liking; രസദ്വിത്ത മാര്‍ f. pl. greedy. Brhmd. രസധാതു = 2. 4. വ്യാധി ഉണ്ടാകകൊണ്ട വൃക്ഷ ങ്ങള്‍ക്കു ര. വും ഉണ്ടു VCh. രസന the tongue, also നന്നായി പരന്ന രസ നവും VCh. രസനസ്തംഭനം അറിഞ്ഞു KR. രസഭംഗം = രസക്കേടു, രസക്ഷയം. രസഭസ്മം (5) calomel. രസംകുന്നന്‍ (3) a kind of plantain, കുന്നന്‍. രസവല്‍ juicy, savoury. രസവാദം (4) alchimy. — ര'ക്കാരന്‍, രസവാദി an alchimist, chemist, physician, also രസ സിദ്ധന്‍. രസസ്ഥാനം a bedroom. രസാഞ്ജനം (4) a collyrium. രസാതലം (രസ = earth) a hell, പാതാളം Bhg. രസായനം 1. an elixir, fig. ര'മായുളള കഥാമൃ തം Sk. രാമതത്വാമൃതമാം ര. AR. 2. chemistry. രസാള curds with sugar & spices, = പച്ചടി GP 56. ര. യും പച്ചമാംസവും Bhr. രസാളാ ദി യോഗങ്ങള്‍ SiPu. രസാളം a mango tree; = prec. V1. രസികം tasteful. — രസികന്‍ a pleasant companion, a man of taste പാനം ചെയ്തു കൊ ള്‍ക ര'ന്മാര്‍ Bhg. — എന്നുടെ രസികത്വം നീ ധരിച്ചീടും Nal. denV. രസിക്ക 1. to taste, relish, enjoy oneself ഓരോന്നു ചൊല്ലി രസിച്ചു KR. joked. 2. = രമിക്ക f. i. കളഭമൊഴിയോടു ര'ണം KR. 3. to roar. part. pass. രസിതം rattling of thunder. CV. രസിപ്പിക്ക to coax, please, entertain.