5. = അഞ്ചു (T. ഐന്തു Tu. ഐനു C. Te. ഐദു) in ഐവര്‍, also ഐം in അഞ്ഞൂറു 500 etc. ആയിരത്തൈയാം 1005th (doc.) ഐങ്കാതം district of 5 Cos. & ഐക്കാതം മുക്കാ തം എന്നു ഖണ്ഡിച്ചു KU. ഐങ്കുടി the 5 tribes of Cammāḷar, also called ഐങ്കൊല്ലന്മാര്‍ loc. ഐങ്കോണ്‍ 5 cornered. ഐനാങ്കു 5X4. ഐന്തല നാഗം VCh. 5 headed serpent ആരി ഹ ഐ'ത്തോടു കളിക്കുന്നു prov. KR. ഐന്പതു 50 (= അന്പതു) ഐന്പതും ഒന്നും പഠി ക്ക Anj. learn the letters. ഐന്പൊന്നു 5 chief metals. ഐമ്മുല cow with 5 teats (claimed by Rājas, as also മുമ്മുല). ഐയടി 5 feet. ഉച്ച തിരിഞ്ഞ് ഐ. സമയം about 3 P.M. ഐയാണ്ടു, അയ്യാണ്ടു 5 years. ഐയായിരം, അയ്യായിരം 5000. ഐയിരണ്ടാനന൯ = ദശമുഖന്‍ Ram. ഐവിരല്‍ Ricinus c. = പഞ്ചാംഗുലം. ?

kaḷi T.M. (see കലി & കളവു) Play, game, jest (കളിയും ചിരിയും) — നന്പ്യാര്‍ ഒരു കളി ഉ ണ്ടാക്കി തീര്‍ത്തു ഓരോരോ ഹോബിളിയിന്നു കളി പ്പിക്കുന്നു TR. a drama. കളിയോ കാരിയോ പ റയുന്നതു TP. (= കാര്യം) joke or seriously meant? കളിയാക്കുക to ridicule. Hence: കളിക്കാരന്‍ player, idler. കളിക്കൂട്ടം KU. an old privilege of Raxāpurushas. കളിക്കൊട്ടഭ്യസിക്ക KU. beating music. കളിക്കൊട്ടില്‍ SiPu. a booth for playing. കളിക്കോപ്പു playthings, stage-dresses, etc. കളിത്തട്ടു SiPu. stage, കളിത്തുറ id. near temzples. കളിപ്പൂജ SiPu. children's imitation of holy ceremonies. കളിയച്ചന്‍ playmaster V2. കളിയാട്ടം religious play, കളിയാട്ടു f. i. ശിവ രാത്രിദിവസമുള്ള കളിയാട്ടടിയന്തരം MR. ഇക്കളിയാടി മേവും CC. കളിയിണക്കുക to rehearse a play V1. കളിവരെക്ക to make certain figures with rice etc. V1. കളിവാക്കു joke. denV. കളിക്ക 1. to play, sport (കളികളിച്ചു). Mud. കളിച്ചുപറഞ്ഞു V1. jestingly. ഇമ്മൂന്ന് ഒന്നായ്ക്കളിക്കുന്പോള്‍ Mud. where these 3 qualities are equally developping themselves (= വിലാസം). ആന ക., ചൂതു ക.. etc. CG. Previous page Next page

tar̀a T. M. (C. തരവു, fr. C. Te. തറു to sink in) 1. Foundation (പല്ലിനു തറ ഇട്ടു the tooth is forming); the stone-rows of a house, the site of a house. 2. a mound, elevated ground; an altar, as പൂത്തറ, കല്‍ത്തറ, മണ്‍തറ V1.; ആറാട്ടുതറ; for a marriage ചെത്തിയടിച്ചു പുര ത്തില്‍ എങ്ങും നല്‍ത്തറയിട്ടു മെഴുകിയല്ലോ Anj.; a mound raised at the bottom of a tree, നികും ഭില ആല്ത്തറമേലേറി AR., അരയാ (ല്‍) ത്തറ etc. ആല്‍ത്തറമുകളേറി കാററും ഏററിരിക്കും SiPu. 3. ground (in T. = ധര) നിന്നെ അടല്‍ത്തറ മേല്‍ വീഴ്ത്തി RC. (= കളം). കളിക്കുന്ന തറ stage; a small district, parish (now ദേശം), ഞാന്‍ ത റതറകള്‍ക്ക ഒക്കയും ആളെ അയച്ചു TR. Similar to തെരു, a village, quarter; chiefly നായര്‍തറ, but also ആണ്ടി —, കമ്മാള —, വേട്ടുവത്തറ Palg.; country-places, Mofussil, Cann. 4. nailing, rivetting (= തറെപ്പു) ത. പിടിക്ക to rivet. see തറി 4. Hence: തറക്കാര്‍ (3) Cann. those living in the country, Mofussilites. തറകെട്ടുക (1. 2) to raise a mound, to surround a mound with stones, lay a foundation. തറക്കെട്ടു = l. the stone-foundation of a house. തറയുക to be fixed, പച്ചവൃക്ഷത്തില്‍ ആണി ത റയും കണക്കനേ KeiN. (compar. to attentive hearing). തറവാടു (പാടു) 1. a house, chiefly of noblemen (൩൨തറവാട്ടുനായര്‍ under Porḷātiri), ancestral residence of land-owners നായായി പി റക്കിലും തറവാട്ടില്‍ പിറക്കേണം prov. 2. family. തറവാട്ടുകാരന്‍, (& തറവാടി B.) a householder, great proprietor; a Sūdra of the 6 uppermost classes (കുറുപ്പു etc.); member of the family, jud.; (mod.) educated & well to do people in any caste, മാനമര്യാദക്കാരന്‍. തറവാടുപുലര്‍ത്തി (loc.) = നടുതലക്കോപ്പുകള്‍. തറവാട്ടുമുതല്‍ unalienable family-property.

tira T. M. C Te. (√ തിരു) 1. A roll, as of paper, cartridge തിരയില്‍ മരുന്നിടുക; ൪ പെ ട്ടി തിരയും എത്തിച്ചു, തോക്കും തിരയും കൊടു ക്ക TR. ammunition; തിരഇടുക No. a snake coiling itself up; of betel-leaves; കുടല്‍ത്തിര കള്‍ MM.; മയില്‍ത്തിര അണിയുന്നു spreads its train; തിരനിവിര്‍ത്തുക to unroll f. i. a mat. 2. a wave, billow, വെള്ളത്തിലേത്തിര തള്ളുന്നതു പോ ലേ തുള്ളിക്കളിക്കുന്ന വെള്ളക്കുതിരകള്‍ Bhr.; ക ടല്‍ത്തിര അടിക്ക V1.; തിര പൊങ്ങുക opp. തി ര അടങ്ങി, തിരപൊട്ടുക breakers. തിര നീക്കി ക്കടലാടാന്‍ prov. 3. (S. തിര:) a curtain. തിര പിടിക്ക to hold the screen or curtain (in play). മേലാപ്പു കെട്ടി തിരവളെച്ചു at a marriage. നല്‍ത്തി ര വളെച്ചതിലാക്കി, തിര വളെച്ചതിന്‍ പുറ ത്തുനിന്നു KR. clothes hung all round; so തി ര തൂക്കുക, വിതാനിക്ക V1. 4. a mass, അത്തി ര, ഇത്തിര. തിരമാല (2) a wave, succession of waves. തിരയാഴി (2) the agitated sea, തി. കടന്നു RC. തിരവായി (2) crest of the waves, തി. യൂടേ വ ന്നു Bhr. തിരശ്ശീല (3) a curtain, screen. v. n. തിരയുക 1. To ball itself; milk to coagulate. 2. v. a. to seek. കരഞ്ഞു പക്ഷി കള്‍തിരഞ്ഞു ഭക്ഷണം KR.; നീളത്തിരഞ്ഞു Bhr.; സര്‍വ്വത്ര തിരഞ്ഞുകൊള്‍ക CC.; തിരഞ്ഞറിഞ്ഞി ട്ടൊരു ഫലം Mud.; ശാപത്തെക്കേട്ടു കാരണം തി. UR. to ask. കളങ്ങള്‍ കിണറുകള്‍ ഒക്കയും ആളെകൂട്ടിത്തി. (jud.) VN. തിരച്ചല്‍ 1. wrinkles. 2. search. CV. തിരയിക്ക to cause search to be made നീളേത്തി'ക്കും എന്‍റെ ഗൃഹത്തിങ്കല്‍ Mud. Previous page Next page

tuṇi T. M. (= തുണ്ടു) 1. Piece, rag. aM. തു. യായെയ്തു വീഴ്ത്തി, മല തുണിചെയ്തു RC. = തു ണ്ടിച്ചു. 2. cloth, തുണിയും മുണ്ടും prov.; എന്നെ ഒററത്തുണിയോടേ ഓട്ടി KR. banished me with one cloth. പല തുണിത്തരങ്ങള്‍ TR.; esp. women's cloth, ൧൦ മുഴം Anach. (=പുടവ). എന്നെക്കൊണ്ട അവളുടെ തലയും തു. യും കഴി പ്പാന്‍ കഴിയായ്കയാല്‍ ഉപേക്ഷിച്ചതു her support. തുണിയുക v. n. T. C. aM. to cut short, decide, venture (=mod. തുനിയുക), മറഞ്ഞുകളഞ്ഞു പുനരപി ചാകത്തുണിഞ്ഞു കളിക്കുന്നൊരു മൃഗം KR.

puṇal (see പുനല്‍ & പുണരി) Water, a river നല്‍പ്പുണല്‍ക്കരത്തിട്ടമേല്‍ അരയന്ന ങ്ങള്‍ കളിക്കുന്നു KR. പുണലി Cal. a shell-fish in rivers = ഇളന്പക്ക.

praǰa S. (ജന്‍). 1. Progeny. അതില്‍ ഒരു പ്രജ ഉണ്ടായി KU. a child. പ്രജ ചാടി PP. the foetus, unborn child. 2. people, subjects രാജ്യത്തുള്ള പ്രജകളെ രക്ഷിപ്പാന്‍, രാജാവി ന്നു പ്രജകള്‍ എല്ലാം ഒരുപോലേ TR.; പ്രജ സ്ത്രീകള്‍ മദ്ധ്യേ കളിക്കുന്ന നീ CG.; ശത്രുവാം പ്രജാവൃന്ദം Sah. പ്രജാപതി 1. the Lord of all creatures, Creator, Bhg. 2. a king. 3. membrum virile V1. പ്രജാപരിപാലനം S. the duty of Kshatriyas Bhg. KU. പ്രജാവതി f. fruitful. സല്‍പ്ര. Bhr. a mother of fine children.

māya S. (√ മയി in മയില്‍ മയക്കു). 1. Infatuation, juggling, miraculous power, sorcery മായ തട്ടായ്വാന്‍ AR. മായക്കളിയോ കളിക്കുന്നതു TP. മായകൊണ്ടു രാക്ഷസി മറഞ്ഞു; ബഹുമായ യെ പ്രയോഗിച്ചു KR, 2, illusion, unreality of the world, personified as Brahma's wife മായാതന്‍ മായത്താല്‍ (cunning) മാനുഷനാ യൊരു മാധവന്‍ CG, ആത്മാനിര്‍മ്മലന്‍ എന്നാ കയാല്‍ അനാദിയായ മായാതന്‍മലവിരഹിത നായി മേവീടുന്നു Chintar. മായാസങ്കടം മനുഷ്യ ജന്മത്തിങ്കല്‍ ആര്‍ക്കില്ലാതു AR. (see ആവരണം 92 & വിക്ഷേപം). മായം S. & Drav. 1. dimness മാ. കളഞ്ഞു ഞാന്‍ കണ്ടുതില്ല CG. clearly. മാ. ചേര്‍ക്ക, കൂട്ടുക to adulterate oil, metals, etc. V1. 2. disguise, trick, juggling, hypocrisy കുറഞ്ഞൊരു മാ യത്തെ പ്രയോഗിക്ക PT. (= കൌശലം) cunning. മാ. ചെയ്ക to dissemble. മാ. തിരിക to vanish. മായക്ക = മാചിക്ക V1. gallnuts. മായക്കാരന്‍ a juggler, cheat, trickster. മായന്‍ S. & മായകന്‍ id. esp. Višṇu, on account of his versatility, also മായവന്‍. എഴുരണ്ടുഭു വനം അശേഷവും ചൂഴവേ നിറഞ്ഞീടുന്ന മാ യോനേ KumK. — മായന്‍, മായാണ്ടി മായന്‍ വേലന്‍ etc. (Subrahmanya) N. pr. m. Palg. മായവിദ്യ cunning sleights. മായാതീതന്‍ having conquered over illusion മാ'നായി വാഴാം Bhg. മായാനിര്‍മ്മിതം built by magic. മാ'വിലം KR. an enchanted cave. മായാപുത്രഗണം = കാമക്രോധാദി. മായാപുത്രികള്‍ = ഋണഹിംസാദി AR. മായാപ്രപഞ്ചം Bhg. the world as being an illusion or created by illusion. മായാഭ്രമം a false idea, Bhg. മായാമയം S. illusive, magical. മായാമയന്‍ Višṇu Bhr. മായാപുരുഷന്‍ AR. മായാമോഹം infatuation, fancy, avarice. മായാവി S. a juggler, magician മാ. യായൊരു പക്ഷീന്ദ്രന്‍ Nal. മാ. കളോടടുത്തു Bhr. those cheats of Asuras. മായാവികമതം (V1. മായാവാകമതം?) a sect that holds the unreality of creation. മായി S. 1. wise, a trickster മാ. തന്നേയും സദാ ചേതസി കരുതുക VCh. Višṇu. 2, Tdbh. (foll.) N. pr. f. മായികുട്ടി etc. മായിക S. (f. of മായകന്‍), വിണ്ണവര്‍ നായികേ മായികേ CG. invocation of Durga. മായില & മായില്ല (loc.) = മേലാ Cannot.

mīr̀ụ (aT. മുയിറു). A large red ant തീക്കൊ ളളി മേലേ മീറുകളിക്കുന്പോലേ prov. കാട്ടിലേ മീററുകൂടൊക്കേ ഒടുങ്ങിത്തല്ലീ പ്രാണന്‍ പോകു ന്നെന്‍ അമ്മേ (song — an old school-punishment; തുവ 477); also നീറു loc.

valāγa S. A small crane കാര്‍മ്മുകിലോ ടിണങ്ങിക്കളിക്കുന്ന ഓമല്‍ വ. കള്‍ കാണായി CG.; also വലാഹ CG. വലാഹകം S. a cloud നീലവ'കനേര്‍ നിറമാ ണ്ടുള്ളോന്‍ CG. a mountain & a demon. ത ന്‍വ. ഏറി Brhmd 9. (car?). I.

vābi S. An oblong pond വാ'യില്‍ കളിക്കുന്നു PT.

viḍa T. M. C. (വിടുക). 1. Leave വി. കൊ ടുക്ക to dismiss honorably (with presents). വി. തരിക PT. അങ്ങു വിടയരുളുകുടിയനു Pay. let me go. എങ്ങള്‍ക്കടല്‍ ചെയ്ക വി. നല്കി RC. വിടതൊഴുതു RS. took farewell. വി'ഴുതയപ്പിച്ചു KU. (Nāyars) leave the king. വിട വഴങ്ങിച്ചു പോന്നു AR. I came away. വിടവാങ്ങി went. — വിടകൊള്‍ക a., to get oneself dismissed വി'ണ്ടു നിക്കട്ടേ No. (says Munnūt/?/t/?/aǹ)= പോകട്ടേ. ഇഹ വി'ണ്ടേന്‍ PT. I arrived (with your leave). b., to venture to speak വി'ണ്ടു പാര്‍ക്കുന്നു Mud. begs for an audience. സത്വരം ക്ഷത്രിയധര്‍മ്മം വി'ള്ളാം Sah. I shall tell. 2. a seal, signet വിടയും മുദ്രികയും, വിടയാ കളിക്കുന്പോള്‍ വിട കിണററില്‍ വീണു Bhr.

viṇṇu T. M. Te. (Te. also മിണ്‍ fr. മിന്‍?; rather Tdbh. of വിഷ്ണു). The sky, heaven വി ണ്ണോടുരുമ്മും Bhg. reaching to heaven. പുണ്യ ങ്ങള്‍ ചെയ്തുള്ള മാനവര്‍ വിണ്ണിലും ചെന്നങ്ങു പൂകും, ധന്യര്‍ വിണ്ണിലേ നിന്നു കളിക്കുന്നു CG. മണ്ണിലും വിണ്ണിലും Bhr. വിണ്ണുലകം Bhg. വിണ്ണവര്‍ Gods. വി. കോന്‍ CG. Indra. വി ണ്ണോര്‍ നദി Bhr. Ganga. വിണ്ടലര്‍ id. (വിണ തലം), വി. കൊണ്ടാടിനാര്‍ CG. വി. കാലനാം രാവണന്‍ KR. (also = Asuras, വി. കാലന്‍ KR. = രാമന്‍ KR. അലര്‍ being considered as neg.; similar വിണ്ടാര്‍ കുലാന്തകന്‍ വിഭീഷണന്‍, വിണ്ടാര്‍മന്നിടേ RC). വിണ്ണുക്കിറന്തി = വിഷ്ണുക്രാന്തി a. med.

vraǰam S. (√ വര്‍ജ). 1. A hedge, hurdle, fold. 2. a flock വ്രജസ്ത്രീകള്‍ മദ്ധ്യേ കളിക്കുന്നു നീ CG. (print). II.

īḍụ 5. (VN. of ഇടുക) Placing, hence പിന്നീ ടു. 1. stability, durability, strong, close texture. ൦രംടുള്ളതേ വാങ്ങാവു KU. (opp. കേടുള്ളതു). 2. pawn, equivalent. ൦രംടുക്കീടു പന്നിയെ കൊ ടുത്തു So. barter. 3. what is equal, matches. 4. So. bank, natural or artificial. Cpds. ൦രംടടുക്ക (3. 1) two parties to close. നാ യന്മാര്‍ വന്നീടടുത്തു TP. ൦രംടറ്റ (മണികള്‍ KR.) incomparable. ൦രംടാരുക (1) to be solid, strong, fine. ൦രംടാര്‍ പടക്കോപ്പു RC. വീടുകള്‍ ൦രംടാര്‍ന്നു തീര്‍ക്ക, ൦രംടാര്‍ന്ന ശോധന po. ൦രംടാര്‍ന്നു നിന്നുള്ള ലീല CG. capital story. ൦രംടിടുക (3) to fight as with fists, elbows, etc. V1. ൦രംടുകൊടുക്ക (2) to pawn, compensate. ൦രംടുകോരുക (4) to throw up a bank. ൦രംടുചെല്ലുന്നു (1) to be durable as പുടവ V1. ൦രംടുനില്ക്ക (l) to be durable, (2) stand security B. ൦രംടുമാടു (4) a bank B. ൦രംടുമുട്ടു (1.3) resistance, meeting of equal forces, encounter. തമ്മില്‍ ൦രം'ട്ടായി പോ യി they fell out. ൦രം'ട്ടായിട്ടു വെടിവെച്ചു (as last resource). ൦രം'ട്ടാക്കുക to drive into a corner. തമ്മലില്‍ കണ്ട് ൦രംടുമുട്ടി TP. they closed. ൦രംടുവെപ്പു treasury of state in Cochin. ൦രംടെത്തുക (1) to last. ൦രംടെഴും 1. = ൦രംടാര്‍ന്ന f.i. കേടകന്നീടെഴും പൈതല്‍ CG. 2. comparable. ജനകപുരം ഈടെഴും കല്യാണം Nal. ൦രംടേറുക 1. to last. 2. to be happy. ൦രംടേറ്റം (everlasting bliss T.) ഇപ്പാട്ടു പാടിക്കളിക്കുന്നോര്‍ക്കും ൦രം. വാഴുംനെടുമം ഗലം (or: for ever) Ram.