arayuγa T. M. C. Tu. (√ അരു) To be bruised തോല്‍ അരഞ്ഞുപോയി (= ഉരഞ്ഞു, അടര്‍ന്നു) കാലുകള്‍ ചെങ്ങിയരഞ്ഞു പാതിയായി CG. from fetters. VN. അരവു grinding, അരവും ചേര്‍ത്തുവെക്ക add seasoning powder. a. v. അരെക്ക To grind to powder, അരെ ച്ചത് ഇടിച്ചാല്‍ മുഖത്തു തെറിക്കും V1. അന്തി ക്കരെപ്പാന്‍ തേങ്ങാ prov. അരെച്ചു തരുവാന്‍ പലരും ഉണ്ടു (to prepare & administer physic). കുടിപ്പാന്താനേ ഉണ്ടാകും prov. അരെച്ചു തരിക also to instigate; തേക്കരെക്ക to ruminate. VN. അരപ്പു powdering; herbs used to clean the head of oil V1.

āvīram M. Beng. (T. ആവിര C.) Cassia auriculata. പൊന്നാവീരം Cassia occidentals, (So. പൊന്നാരവീരന്‍) പൊന്നാവീര കം ഇടിച്ചു a med.

iḍi T. M. C. Te. (√ ഇടു) 1. A stroke, blow, shock. കുത്തുകള്‍ ഇടികടി (po. of animals) പത്ത് ഇടി, (f. i. in road making). 2. bruising, pounding. ഇടിപൊടിയും പ്രകാരം (po.) 3. thunderbolt ഇടിവെട്ടീട്ടു വൃക്ഷം പോയി പോ യി MR. so ഇടിപൊട്ടുക, കുറെക്ക, ഇടിമുഴങ്ങി it thundered CC. ഇടിപൊടുക്കനേ V1. suddenly. ഇടിപ്പെടുക V1. to happen suddenly. ഇടി തുടര്‍ന്ന ചൊല്‍ RC33. ഇടികല്ല് (2) a betel pestle. ഇടികുഴല്‍ (2) a betel mortar, used by toothless persons. ഇടിച്ചക്ക (2) young jackfruit hashed & fried GP 68. ഇടിത്തീ (3) flash of lightning, ഇടിപൊടിയാക്കി reduced to dust, of furious combat, ruthless destruction. ഇടിമരം (1) a rammer, gunrod. ഇടിമിന്നല്‍ (3) flash of lightning. ഇടിമുഴക്കം (3) thunder, ഇടിയൊലി RC33. ഇടിയപ്പം balls or cakes of ഇടിയൂന്നി. ഇടിയുണ്ണി a kind of cake (also ഇടിയൂന്നി‍). ഇടിയൂന്നി a kind of vermicelli. ഇടിയുരല്‍ mortar for husking rice, also a vermicelli-mould. ഇടിവാള്‍ (3) fork of lightning. ഇടിവാളം (3) the lump of gold, supposed to be contained in the thunderbolt, and found when it strikes into cowdung. ഇടിവെട്ട് (3) clap of thunder. ഇടിവേ൪ & ഇടുവേ൪ പൊട്ടുക the stone of a fruit to burst & emit roots.

iḍrγa T. M. c. Te. (ഇടി) 1. To crumble, fall to pieces, be split as മതില്‍, ചി റ, കടലിന്‍റെ വിളുന്പു — മട്ടല്‍ ഇടിഞ്ഞു of a cocoanut plant growing. — met. നെഞ്ചകം ഇ ടിഞ്ഞിടിഞ്ഞു Bhr. 2. to be powdered. മരു ന്നിടിയുന്നില്ല (med.) 3. to fall, be reduced, as price (വില ഇടിഞ്ഞു) degraded — ഇടിഞ്ഞ ജാ തി rather a low caste. ഇടിക്ക v. a. 1. To beat, bruise അരി ഇടി ക്ക to pound rice V1. മേഷങ്ങള്‍ ഇടിക്കും PT2. അടിക്കയും തങ്ങളില്‍ മുട്ടുകൊണ്ടിടിക്കയും മാന്തു കയും (po.) 2. to demolish, break down. കിളകൊത്തി ഇടിക്ക MR. വാതില്‍ ഇടിച്ചു തു റന്നു (robbers) TR. 3. to humble. ഇടിച്ചു പ റക (po.) = താഴ്ത്തി പറക to abuse. 4. v. n. of palpitation നെഞ്ഞ് ഇടിക്കും a med. Nid. Previous page Next page

kaḍambụ 1. = S. കദംബം, Nauclea Cadamba, നീര്‍ക്കടന്പു CG. അധിരുഹ്യ കടന്പു തന്മേല്‍ CCh. 2. Eugenia racemosa തൃക്കടന്പു ഇടിച്ചു പിഴിഞ്ഞ നീര്‍ a med. തൃക്കടന്പു കടന്പു കള്‍ KR. നീലക്ക. Phyllanthus Maderasp. വെ ണ്ക. a variety. 3. (= കട) ends and bits of ōlas cut for writing, of pounded rice etc. (see ഓല 1.)

karaγam S. l. Gogglet = കിണ്ടി f. i. ഇ രുനാലുപൊന്നി൯ ക. KR. 2. pomegranate ക'ത്തിന്തൊലി ഇടിച്ചനീര്‍ MM. (or = ഞള്ളു? ?). I.

karimbụ 5. 1. Dark colour, grey, colour of ripeness. നെല്ലു കരിന്പായി is ripe, കരിന്പഴു ക്ക not quite ripe. 2. sugarcane, Saccharum officinarum Kinds: ൦രംഴക്ക., കാട്ടുക., നീലക്ക., നാമക്ക., നായ്ക്ക., പുണ്ഡരീകക്ക., പേക്ക. Sacchar. spontan., മുളക്ക., മഞ്ഞള്‍ക്ക., വെള്ളക്ക. GP. a med. etc. നായ്ക്ക. ഇടിച്ചു പിഴിഞ്ഞു നീര്‍ a med. കരിന്പി൯ വേര്‍ MM. നീലക്കരിന്പിന്‍റെ ചാറു Bhr. Mud. — പുത്ത൯ കരിന്പുവില്‍ CG. Cāma's bow. ക. ആട്ടുക to express the juice. കരുന്പുമാലി So. ground on which sugarcane is planted. കരിന്പുവീടു KM. the palace of Cōlatiri's queen at Taḷipar̀ambu. see കരിപ്പത്തു.

kašāyam S. 1. Astringent juice. 2. decoction, infusion, extract; chiefly of 5 kinds: 1. രസക. = ഇടിച്ചു പിഴിഞ്ഞുള്ളനീര്‍, 2. കല്കക. = അരച്ചു കലക്കിയനീര്‍, 3. ശൃതക. = തീമേല്‍ വെച്ചു കറക്കിയതു, 4. ശീതക. = ഇ ടിച്ചു പൊതിര്‍ത്തുണ്ടാക്കിയതു, 5. ഭാണ്ഡക. = വ റുത്തിടിച്ചു വെള്ളത്തില്‍ കലക്കിയതു med. കഷായക്കല്ലു red orpiment, പൂങ്കാവി. കഷായവസ്ത്രം a Sanyāsi's cloth, dyed reddish yellow. കഷായിതം reddened രോഷകഷായിതാക്ഷന്‍ CC.

kōva T. M. 1. VN. of കോക്ക. What is strung together = കോത്തമാല, necklace of 16 great or 21 small gold pieces (കോവപ്പൊന്നു); കിങ്ങിണിക്കോവ foot-trinket V1. — also a string of fishes. 2. = ഗോവ Goa — കോവാതല ച്ചെട്ടി Pay. 3. (T. കൊവ്വ) Bryonia grandis with red fruit, required for ശ്രാദ്ധം KM. in So. കോവല്‍ f.i. കോവത്തണ്ടു ഇടിച്ചു പിഴി ഞ്ഞ നീര്‍, കോവെടെ വേര്‍, കോവപ്പഴം, കോ വയില a med. — കാട്ടുകോവ given in mania (med.) — കോവയ്ക്കാ GP70. കോവക്കിഴങ്ങു Momordica monadelpha.

čakka T.M. (Tdbh; ചക്രം) l. A big round fruit as of Artocarpus (പിലാവു), Ananas (കൈ ത —), bread-fruit (ദ്വീപുച. or ബന്പുച.), wild Artocarpus (മലഞ്ച.); ആത്തി q. v. ച; ആയി നിച്ച.; കാട്ടുച. Rh. = കടന്പു; ചിരച്ച. ഒരുത്തരു ടെ ചക്കയും തേങ്ങയും കട്ടിട്ടില്ല vu. ചക്കെക്കു തേങ്ങാ കൊണ്ടിട്ടും കൂട്ടേണം prov. Stages of growth of the jack-fruit: പൂതല്‍ No. or ചാവല്‍. q.v., ഇടിച്ചക്ക GP. see ഇടി, തറിച്ച. see തറി or കൊത്തഞ്ച. So. (ചുളതിരിഞ്ഞത്), പുഴുങ്ങാന്‍ മൂത്തത്, പുളിഞ്ചുളകൊണ്ടത്, പഴുത്ത ചക്ക. — Varieties: പഴഞ്ചക്ക soft & inferior, വരിക്ക ച്ചക്ക superior, മുളച്ചക്കക്കുരു GP.—Parts: കൂഞ്ഞു, — ച്ചേണി, — ച്ചുള— മടല്‍ or മു ള്ളു; ഭുജിക്കോല ചക്കക്കുരുക്കള്‍ GP. 2. akin or rind of a fruit thrown away after pressing it out. Hence: ചക്ക കാട്ടുക motion of insult made with the hand B. ചക്കച്ചങ്ക്രാന്തി or കലിയഞ്ച ങ്ക്രാന്തി the last day of Mithunam. ചക്കപ്രഥമന്‍ a condiment with jack-fruit. ചക്കമുള്ളു rough rind of jack-fruit. = കരിമുള്‍ q.v. ചക്കമുള്ളന്‍ a bracelet like it.

ńāluγa (T. നാ —; see ഞേലു —;) To hang, swing അണ്ണാക്കില്‍ ഞാന്നു Nid. തോലും ഞാന്നുകൊണ്ടു Bhr. of an old man. വൃക്ഷശാഖ മേല്‍ കെട്ടി ഞാന്നു ചാവതിന്നായി Mud. to hang oneself. തല ഞാന്നു പോയി (half cut off). ഞാലി 1. suspended. ഞാലിക്കാതൊരുവള്‍ക്കു KR. hanging ear. 2. a hanging tendril of the pepper-or betel-vine കൊടിയുടെ ഞാലി ഇടിച്ചു പിഴിഞ്ഞ നീര്‍ a. med. — also a branchroot. 3. the common betel-vine; കൊടിഞ്ഞാലി (p. 302) വെററില No. a kind trained on trees. 4. B. ornament for a sword-hilt. 5. = ഞാലിപ്പൂട്ടു, see തുലാം. ഞാലികൂത്തു a meritorious Royal amusement. ഞാലിക്കൊടി No. a betel-vine let down occasionally for the leaves to be picked off. ഞാലി (& ഞേ —) ത്തല = ഞാലി 2. of pepper-vine (cut & planted). ഞാലിപ്പൂട്ടു the weight-apparatus of the watering machine B. CV. ഞാലിക്ക. 1. ഞാലിച്ചുണ്ടൊരുവള്‍ക്കു ഞാലു ന്ന മുലയവര്‍ KR. of Rāxasis (rather frequentative). 2. = ചാലിക്ക, വിത്തു മുളപ്പിക്ക.

tāḷi T. M. (താള്‍) 1. A creeper, the leaves of which are used in cleansing the head before bathing or in washing off the oil rubbed on the body, താ'യും തേച്ചു തല ഒലുന്പി, താ'ത്തരി തട്ടി TP. esp. ഏച്ചില്‍ത്താ. 2. നാലു താളി or 4 തോല്‍ plants used as signs of an interdict, തിരു മുടിത്താളി വെച്ചു വിരോധിച്ചു TR.; വെള്ളില etc. 3. S.( താലം, താലി) Corypha umbraculifera (C. താളെ, Te. താഡു). Kinds: ഞണ്ണന്താളി Cymbidium ovatum, ഉത്തമ ത്താ. V1., എരിമത്താളി q. v., ഏച്ചിത്താളി Convolvulus striatus (ഏ. നീരും പഴന്താളിയും a. med.), കരുന്താ. (= കരിന്തകാളി), കാട്ടുതാളി Rhynchoglossum obliq., കുറവന്താ., കൈത്താ. (see കൈതത്താളി), ചെറുതാ. Convolvulus gemellus, ചെറുപ്പെറുകത്താ. a. med., തിരുതാ. Convolvulus maximus (GP 65. തിരുതാളികള്‍ രണ്ടും, prh. with വെന്തിരുതാളി a white-blossomed variety), തിരുമുടിത്താ. (see above 2. a Convolv.), തേവതാ. & ദേവതാ. Andropogon serratus. (തേ. ഇടിച്ചു പിഴിഞ്ഞ നീര്‍ a. med.), ത്രിപന്തിത്താ. a three-ribbed Convolvulus-leaf, നറുന്താ. GP 65., നൂലിത്താ. Antidesma alexiteria, നെല്ലിത്താ. Aeschynomene Ind., പണി ത്താ. (serves to rub cows with), പാടത്താ. GP 65., പൂത്താ. (= ആന്പല്‍), പെരുന്താ., വട്ട ത്താ. Rottlera dicocca, വെട്ടിത്താ. q. v., വെണ്‍തി രുതാ. Ipomœa setosa, വേരില്ലാത്താളി (= ത ലനീളി). Hence: താളിപ്പന (3) the Talipot tree, താളിയോ ല its leaf. താളിപ്പുല്ലു Tradescantia malab. or Commelina nudiflora. താളിമാതളം (S. ദാസിമം) pomegranate GP 67., a. med., താ. ഏഴിലന്പാലയും KR. (mod. ഉറു മാന്പഴം).

teḷḷuγa T. M. (തെള്‍) 1. To sift or winnow by casting up gently in a fan. (പൊ ന്‍) ഇടിച്ചുതെള്ളിക്കൊള്‍ക TP., a. med. to separate what is fine & coarse. 2, to jump, നെ ഞ്ഞത്തു, വയററില്‍നിന്നു തെ. to heave, pant, to be disturbed. VN. തെള്ളല്‍ winnowing. തെള്ളി 1. sifted powder. 2. sifted resin (= കീല്‍. V2.) CV. തെള്ളിക്ക to get sifted, as കുമ്മായം, കാപ്പി.

(in S. നാരംഗം, fr. നാര്‍ or നാറു + അകം 'holding fragrance') An orange tree, Citrus aurantium. — the fruit is നാരങ്ങ (കാ യ്, whence P. nārańǰ & Europ. 'orange'). Kinds: ഈളിനാ'വും മിഴനാ'വും (? prh. ൦രംഴ നാ.). KR.; കതളിനാ. orange V1.; കമലനാ. Arb. hill-orange; കാട്ടുനാ. Atalantia monophylla (കാട്ടുനാ'ത്തില a. med.); ചെറുകാട്ടു നാ. Limonia acidissima or crenulata, Rh.; കാപ്പിരിനാ. V1. Caffre lime; കൈപ്പന്‍നാ. Coorg orange; ചെറുനാ. lime, Citrus acida; ചോനകനാ. an Arabian kind (ചോനകനാ' ങ്ങ ഇടിച്ചുപിഴിഞ്ഞ നീര്‍ a. med.); നിലനാ. Murraya or Naregamia alata (നി'ത്തില a. med.); മധുരനാ. Citrus decumana, pumplemose; മലനാ. Rh. (= കാട്ടുനാ.); മാതളനാ. Citrus medica, (also വള്ളിനാ. V1., വള്ളിനാ'ങ്ങാച്ചാറു Tantr.); വടുകപ്പുളി നാ. V1. a variety (വടു'ങ്ങാ GP 70.) നാരങ്ങമുറി a caldron (shaped like the half of an orange) to boil 25 — 30 Iḍangā/?/is of rice.

nilam 5. (നില്ക്ക) 1. Ground, soil. നി. കൊള്‍ക to buy such. ഉവര്‍ നി., തരിശു നി. etc.; നിലത്തു കിടക്ക, വീഴുക; നിലത്തു വെച്ചേ മുഖത്തു നോക്ക prov. offering presents. നി ല സ്വാധീനമായിരിക്കുന്ന ദ്രവ്യം TR. buried treasure. 2. the earth നിലം ഭൂമീദേവി KU. 3. a ricefield നിലന്പറന്പുകള്‍. നിലക്കരി coal, pit-coal. നിലക്കൂറു kinds of soil കോട്ടേത്തു രാജ്യത്തു നി. കളിന്ന് ഒക്കയും സുല്ത്താന്‍റെ ആളുകളെ നീ ക്കം ചെയ്തു TR. expelled from all parts of K. നിലച്ചാന്തു loam for marking the forehead, നി. എടുത്തു തൊടുക Anach. നിലത്തിര (ഇര) No., (T. നിലവേര്‍) an earthworm = ഞാഞ്ഞൂല്‍. നിലത്തെഴുത്തു writing in sand. നിലനിരപ്പു = നിരനിരപ്പു levelness. നിലംകൃഷി, (= വയല്‍കൃഷി) agriculture, (— ക്കാരന്‍). നിലന്തല്ലി, നിലന്തല്ലു (നി'ല്ലിന്മേല്‍ മണ്ണു പൊ ള്ളിപ്പോയി No.) a wooden beater for beating the ground; also നിലഞ്ചായ്പ്, നിലമൊതു ക്കി No. നിലപ്പന GP. 1. Curculigo orchioides, നി. ക്കി ഴങ്ങുണക്കി a. med. 2. also Asplenium falcatum. Rh. നിലമരി B. Hedysarum diphyllum. നിലമാങ്ങ an annual plant; the fruit is used med. in dysentery. നിലമാടം a watchman's hut in fields = കാവല്‍ ചാള. നിലമാറാന്‍ B. a large yam, not edible. നിലമാളി N. pr., a Bhagavati of the Vēṭṭuvar caste. നിലന്പരണ്ട Ionidium enneospermum, നിലന്പ റണ്ട (വേര്‍) ഇടിച്ചു പിഴിഞ്ഞു a. med. നിലംപരിചാക്ക = നിലസമം. നിലന്പൂച്ച an insect in the ground. നിലന്പൊത്തുക (hon.) to sit. B. നിലവറ (& നിലയറ) a cellar. നിലവാക GP65. 1. a weak species of Cassia senna. 2. Sida radicans. Rh. നിലവേപ്പു Gentiana chirayita, med. against fever.