abašabd/?/am S. Solecism. അ'മ ല്ലാതെ പുറപ്പെടുകയില്ല prov.

ubašamanam S. Putting to rest. Partic. ഉപശമിതം f. i. കുലം അഖിലം ഉപശ മിതമാക്കി Nal. extinguished the race. ഉപശാന്തി alleviation, antidote. അതിന്ന് ഉപ ശാന്തികര്‍മ്മങ്ങള്‍ തുടങ്ങി TR. to counteract the ജാതകഫലം.

oṭṭam T. M. 1. What holds together (as picture-frame V1.), stops a leak. 2. wager, stake at play. ഒ. കെട്ടുക, വെക്ക, പറക to bet. ഒട്ടത്തോളം എത്തുകയില്ല he will not reach the lists, the natural term of life. ഒട്ടുക T. M. Tu. C. 1. to adhere, stick. ഒട്ടല്‍ adhesion. ഒട്ടലാര്‍ (T. ഒട്ടാര്‍) enemies RC. — CV. ഒട്ടിക്ക to paste, glue പശപിരട്ടി ഒ. 2. to give in, be lean (ഒട്ടി opp. സ്ഥൂലിച്ചു MC.) ഒട്ടിയ വിഗ്രഹം പുഷ്ടിയും കൈക്കൊണ്ടു PT. ഗണ്ഡങ്ങള്‍ ഒട്ടിക്കൂടി VetC. my cheeks have become hollow; so കവിള്‍മുഖം, ചെന്പു (see Previous page Next page

kūr̀ụ & കൂര്‍ T. M. C. Te. (കുറു) 1. Part, share; class, as of ground പശിമക്കൂ —, രാശി ക്കൂ —; portion of ingredients ൪ കൂറു മുളകു, മു ക്കൂറു ചുക്കു, ഇരിക്കൂറുതിപ്പലി a med.; section of Previous page Next page

darpam S. Haughtiness, (ദര്‍പ്പശാലി RS.); lust. Bhg. ദര്‍പ്പകന്‍ wanton; Kāma ദര്‍പ്പകവശയായാള്‍ Bhr. ദര്‍പ്പണം (causing pride) a mirror, ദ. പതിച്ചുള്ള ഭിത്തികള്‍ KR. (in pleasure-houses), met. മാനസമായ ദ'ത്തിന്‍ മാലിന്യം പോക്കുക Anj. (duty of teacher). ചേതോദര്‍പ്പണ ത്തിന്‍റെ മാലിന്യമെല്ലാം തീര്‍ത്തു AR. (the poet's) — ദര്‍പ്പണരേഖ a transverse letter. ദര്‍പ്പിക്ക = അഹങ്കരിക്ക. part. ദര്‍പ്പിതന്‍ (& ദൃപുന്‍) presumptuous, ദര്‍പ്പി തരായുള്ള ദാനവര്‍ CG.; ബലദര്‍പ്പിതര്‍ KR.

dhyānam S. (ധീ). Contemplation നിന്‍ മുഖാംബുജം ധ്യാ. ചെയ്തു തന്നേ ജീവനം ധരി ച്ചു Nal.; ധ്യാ. ഉറപ്പിച്ചു മൌനം ദീക്ഷിച്ചു ഹോ മം തുടങ്ങിനാന്‍ AR. fixing the mind on the Deity; meditation പരമേ ഗുരവേ നമ: (sic) ഇ തൊക്കയും ധ്യാനം (huntg.) formula of prayer. adj. എന്നെ ചിത്തേ ധ്യാനനായിരിപ്പവന്‍ Bhg. meditating. ധ്യാനനിഷ്ഠന്‍ settled in meditation. ധ്യാനമൂകം absorbed in meditation & dumb in consequence, ധ്യാ'ങ്ങളായിമയിലുകള്‍ KR. ധ്യാനയോഗം profound meditation. ധ്യാനശക്തി Si Pu. = സങ്കല്പശക്തി. ധ്യാനി intent on contemplation. denV. ധ്യാനിക്ക to contemplate കണ്ണുമടെച്ചു ധാനിച്ചിരിക്കുന്ന AR. — With Acc. to invoke ബ്രഹ്മത്തെ ധ്യാനിപ്പോരും KeiN,; അന്നേരം അയ്യപ്പനെ ധ്യാ. huntg. part. ധ്യാതം, ധ്യേയം the object of contemplation, മനസ്സിങ്കല്‍ ധ്യേയനാം എന്നേ Bhr.

navam S. 1. New, fresh (L. novus). 2. nine (L. novem). നവകം (2) consisting of 9; a Mantram നിത്യം ന. വേണം (during കണം 2.) KU. നവകീര്‍തം (sic) എന്നൊരു മര്‍മ്മം ഉണ്ടു വിരല്‍ ഉച്ചത്തിന്മേല്‍ MM. നവഗ്രഹപൂജ worship of the 9 planets. നവചന്ദ്രന്‍ Si Pu. the new moon. നവജ്വരം the early stage of a fever. നവതി ninety. നവദ്വാരം having 9 apertures. നവദോഷം nine causes of inauspicious hours (ഗുളികന്‍, വിഷ്ടി, ഗണ്ഡാന്തം, വിഷം, ഉഷ്ണം ഏകാര്‍ഗ്ഗളം, സാര്‍പ്പശിരസ്സ്, ലാടം, വൈധൃ തം) astr. നവധാന്യം nine kinds of grains, used for consecration, etc. KU. നവനിധി nine jewels = നവരത്നം, hence ന വനിത്യം V1. every good thing in a bundance. നവനീതം fresh butter, in കൈവയാത. KeiN. — ന. എല്ലാം കട്ടുണ്ടു CG. നവമി the 9th lunar day; മഹാനവമി = വിദ്യാ രംഭം, നവരാത്രി. നവയോഗികള്‍ Bhg. 9 famous saints, Bbarata's brothers. നവരത്നം = നവനിധി. see രത്ന.

paǰụ 5. ( = പൈ) Tender, fresh, moist, green, whence പശ, പശിമ etc. പച്ച 1. greenness, freshness. തേക്കു പ. കെടു കയില്ല, തേക്കിന്‍റെ ഇളന്തല പ. വിടും prov. timber to be seasoned. പ. കാണേണം I like to see green. മത്സ്യം പിടിച്ചു പച്ചയായ്തിന്നു KR. raw, also പച്ചയോടേ തിന്നു. — fresh water പനിമാറിപച്ചയില്‍ മുങ്ങിക്കുളിച്ചു TR. 2. an emerald പ. രത്നം, also നാഗപ്പച്ച another gem. 3. cowdung അടിച്ചു പ. പാററി TP. cleansed a room; so പച്ചതളിക്ക (the courtyard) = ചാണകം. കിണററില്‍ പ. ക ലക്കി TP. 4. crudeness, candidness, ingenuousness. പ. ഭാഷ unartificial, simple language. പ. പറക V1. frankly. പ. പ്പൈതല്‍ an innocent fellow. പച്ചത്തീയന്‍ No. a know- nothing, blockhead. 4. thorough. പച്ചപ്പ കല്‍ വന്നു RS. quite in daytime. പച്ചനു ണ, കളവു a big lie. 5. different plants, greens. തമപ്പാല്‍ പ. Lycopodium phlegmarium; വെള്ളന്പ. Lyc. cernuum, Rh. പച്ചകുത്തുക 1. to tattoo (with a red-hot style or needle) = പച്ചത്തിലകം ആക്കുക 460.; also പച്ചപ്പൊട്ടു So. 2. to cover with foliage (= തോല്‍). പച്ചകെടുക, — ട്ടുപോക to be past sprouting. പച്ചക്കറി greens, ൪ തരം പ. വിളന്പി TP. പച്ചക്കലം an earthen pot unburnt. പച്ചക്കല്ലു (2) an emerald. പ. വെച്ച നുണ an immense lie. പച്ചക്കായി green, unripe fruit. പച്ചക്കുതിര a mantis MC. പച്ചച്ചായം, (ചായം 356). പച്ചച്ചെന്പു pure copper. പച്ചടി 1. vegetables minoed for various dishes ഇഞ്ചിപ്പ., നാരങ്ങപ്പ., കക്കിരിക്കാപ്പ., മുള കുപച്ചടി, തറിച്ചു പ., വേകിച്ചു പ. etc. 2. aM. പച്ചടിയിണക്കമലതാര്‍ RC. fresh lotus feet? or comparison? പച്ചത്തേര്‍ = വിമാനം, f.i. പ'രും തണ്ടും താ ണു TP. പച്ചനാഭി a poisonous root V1. പച്ചപിടിക്ക to grow green, rich, stout. പച്ചപ്പല്ലന്‍ one not chewing betel, etc. പച്ചപ്പശു 1. = പച്ചപ്പരമാര്‍ത്ഥി a simpleton. 2. a green locust.

paša, പച, പയ M. T. Tu. (പചു). 1. Moisture, thriving. പ. ഇല്ല nothing to be gained. 2. gum, glue, cement. കോതന്പത്തിന്‍ പ. V1. 2. starch. കഞ്ഞിപ്പ. as of washermen. പശമണ്ണു clay. പശകന്‍ (loc.) = പൈതല്‍; പശുങ്ങള്‍ children (C. pasule, Tu. paši). പശിമ, (പശുമ V1.) 1. freshness, softness tenderness. 2. moisture or richness of soil. പശിമക്കൂറു KU. fertile soil (opp. രാശി ക്കൂറു). പ. കൂറുപൊന്നു the purest gold. പചള, പശള T. M. Basella (a plant) V1.

pābam S. (orig. adj.: bad, G. kakos). 1. Evil ദശരഥന്‍ മഹാപാ. നിനെച്ചിരിക്കുന്ന നേരം KR. brooding over bis misery. പാ. വാ ശുഭം വാ Bhg. 2. sin, esp. of a former birth, as causing all mischief. ഏററം പുളെ ച്ചുളള പാ'ങ്ങള്‍ തോറേറാടിനാര്‍ CG. (personified). കഷ്ടപാപങ്ങളില്‍ പെട്ടുപോം Si Pu. മഹാപാ. അറുക്കുന്ന പോററി Anj.; പാ. അകററുക, തീര്‍ക്ക, ഒഴിക്ക, പോക്കുക etc.; പാദം വണങ്ങുമവര്‍ പാ. കളെന്തു പരമാനന്ദമൂര്‍ത്തി നമഃ RC. 3. a poor fellow. ഈ പാപത്തി ന്നോ to this innocent sufferer. പാ'മായുളെളാരു പാഴ്വനം CG. the poor forest, threatened by fire. 4. interj. അയ്യോ പാ. alas! what a pity! ഹാ ഹേയം അഹോ പാ. Bhr. (= കഷ്ടം). കാരണം കൂടാതേ പാ'മേ ഖണ്ഡിച്ചു VetC. without provocation. പാപന്‍ S. a bad man, rogue ബുദ്ധിഭ്രമം വരു ത്തുന്നൊരു പാ. Nal. പാ'നായുളെളാരു കം സന്‍ CG. — fem. പാപ KR. തരുണിമണേ ഖേദിക്ക വേണ്ടപാപേ Bal. R. poor woman! പാപകര്‍മ്മാവു, പാപകൃല്‍ S. a sinner (പാപ കുത്തു V1. a thorough rogue, prh. പാപ കൃത്തു). പാപകര്‍മ്മങ്ങള്‍ ചെയ്യാതിരിക്കേണം). Bhg. പാപഗ്രഹം S. an unfavorable planet (Mars, Saturn, Rāhu, Kētu). പാപഘ്നം S. what kills sin സര്‍വ്വപാ. SiPu.; പാപക്ഷയകരം Brhmd. പാപചേതനന്‍, — മാനസന്‍ Mud. = പാപാത്മാവു. പാപനാശം,പാപനിവൃത്തി S. removal of sin, so പാപപരിഹാരം,പാപശാന്തി,പാപമോ ചനം. പാപപ്പെട്ട poor പാ. കാട്ടുജാതികള്‍ Trav. പാപശേഷം S. poverty, 8ickness = പാപഫലം. പാപഹരം S. sin-destroying ഗോമൂത്രംപാ. GP. പാപാത്മാവു S. a sinner, rogue. പാപി S. 1. a poor man എന്നേ പോല്‍ ഒരു പാപിയതുണ്ടോ SG. who is so wretched? 2. a sinner. — Superl. of പാപന്‍ is പാപി ഷ്ഠന്‍ Bhg. the worst; a great sinner. — Compr. f. പാപീയസി‍ Brhmd. denV. പാപിക്ക (rare) to sin. പാപിച്ചാല്‍ (or പാരിച്ചാല്‍?) ക്ഷമിപ്പതു ധീരന്മാര്‍ക്കന്യേ വ രാ KR.

pāyal So. & പായില്‍, പായി (T. പാചി fr. പചു green; rather C. Te. pāču, pāṇču to spread [old: prāṇču] hence C. pāču, Tu. pāse, Te. pāṇči). Green stuff on stagnant pools; duck-weed (ചമ്മി), green mouldiness on walls. — Kinds: ഊര്‍പ്പായി on tanks, Pontederia vaginalis, (ഊര്‍പ്പശിക്കാവു near Tell.) എണ്ണപ്പാ. Rh. Rotala verticillaris, കല്പായില്‍ Lichen rotund, an alga, കടപ്പാ. Pistia stratiotas, കുററപ്പാ. (= അങ്ങില്ലാപ്പൊങ്ങു), മുളളന്‍ പാ. Pingaicola or Urtioularia; വഴുക്കുപാ. Vallisneria spiralis.

purušaǹ & പൂരുഷന്‍ S. (പൂരു). 1. A man, person (also gram.), individuum. 2. the husband. 3. the soul of the universe AR. പുരുഷകാരം S. 1. man's doing. 2. = പുരു ഷാരം multitude പു'വും എല്ലാം CC. പുരുഷത്വം S. virility (opp. സ്ത്രീത്വം ), പു. നല്ക Brhmd. പുരുഷപ്രമാണം S. a man's height, പുരുഷമാത്രം. പുരുഷമൈഥുനം S. pederasty. പുരുഷയത്നം S. doing his best. പു. ചെയ്യാതേ VyM. defend like ft man. പുരുഷസൂക്തം S. AR. a certain cosmogonal Sūkta in the /?/ig Vēda. പുരുഷസ്പശം S. connection with a man. പുരുഷാദന്‍ S. a cannibal, & പു'ദകന്മാര്‍ KR. പുരുഷാന്തരം S. 1. the next generation. 2. a generation, of 20 years (ത്രിപുരുഷാനുഭവം VyM. = 60 years), of 35 years VyM., of 100 years. ആപിലാവിന്നു ൩ പു. vu. മുപ്പു. കാലം Bhg. 3. succession duty Vl. ജന്മക്കാരോടു പു. ചോദിക്കയില്ല, പു'ത്തിന്‍റെ വക എടു പ്പിക്കരുതു TR. പുരുഷായുസ്സ് S. a man's life പു. നൂറെന്നറി ക VCh. പുരുഷാരം M. (&പുരുഷകാരം CC.) 1. multitude, chiefly armed പു'ത്തെ കല്പിച്ചു KU. summoned the Nāyars, levied troops. 2. mob, riot രണ്ടേടത്തും പു. കൂടുന്നു TR. പുരുഷാര്‍ത്ഥം S. the object of life (ധര്‍മ്മം, അ ര്‍ത്ഥം, കാമം, മോക്ഷം Bhg.). പു. വന്നു കൂടും GnP. മൂന്നാം പു'ര്‍ത്ഥസൌഖ്യം ലഭിച്ചു SiPu. through marriage. പുരുഷാര്‍ത്ഥസാധനങ്ങള്‍ = കര്‍മ്മം, ഭക്തി, ജ്ഞാനം‍Bhg 11. പുരുഷോത്തമന്‍ S. 1. the best man (opp. പുരു ഷാധമന്‍). 2. Višṇu AR. — പുരുഷോത്ത മക്ഷേത്രം N. pr. Jagannātha's temple in Orissa, Bhg.

pūvam (പൂ + അകം?) A fine timber tree പൂവത്തെണ്ണ V2. — (also പുകം). (പൂ): പൂവട്ടക a bowl in temples; met. a bald head പൂവട്ടത്തലെക്കു ചികിത്സയില്ല prov. പൂവത്തം a tree that yields a red dye, Rubia manjista പൂവത്തു Bengal madder (also പു വ്വത്തു, see പൂവം, പൂവല്‍). പൂവന്‍ (C. Te. puńǰu, Tu. pūńǰe a cock). 1. a cock പൂവനിളങ്കോഴി കൂകി TP. പൂവങ്കോഴി. 2. the male of plants പൂവന്‍ കഞ്ചാവു B. 3. a good plantain sort പൂ. പഴവും വേണ്ട Anj. പൂവന്‍കായി. പൂവന്തി Sapindus laurifolius (പുളിഞ്ചി or പൂ വിരിഞ്ഞി). പൂവന്പന്‍ Kāma, പുഷ്പശരന്‍. പൂവരചു 1. Hibiscus populneus. 2. = പൂവി രിഞ്ഞി (sic! ഇരഞ്ഞി?).

mišram S. (L. misceo). 1. Mixed, mingled; mixture പുണ്യപാപങ്ങള്‍ മി'മാം കര്‍മ്മം GnP.; Cpds. വിഷമിശ്രം Mud. etc 2. middling, as soil which is neither രാശി nor പശിമക്കൂറു

mur̀aḷ, a perfume മുര S. = മൂറു Myrrh മ രത്തിന്‍ പശമുറളും PP. മുറണ്ടു & തടിമുറണ്ടു B. = മുരടത്വം. മുറാള്‍ Arb. stupid (see under മുരം).