āmaṇakku T. M. (& ആവ — Tc. ആമുഡം, C. അവുഡ്ല S. ആമണ്ഡം) Castor oil plant ആമണക്കില, - ക്കിന്‍ വേര്‍ a med. Kinds: ചിററാ — Ricinus communis (the best വെളുത്ത ആ.) പെരിയ ആ. Ric. inermis. ചെവ്വാ — or പാണ്ടി ആ. Ric. africanus Rh. ചുവന്ന ആ. (whence lampoil). മലയാ — Ric. Tanarus. കടലാ, — കണ്ടലാ, — കാട്ടാ Jatropha Curcas. കൊടിയാ — Tragia camelia.

āyiram T. M. (C. സാവിരം S. സഹ സ്രം) 1000. ആയിരം തേങ്ങകൊണ്ടു ഗണപതി ഹോമം — ആയിരത്തൊന്നു നല്‍നമസ്കാരം S. G. ആയിരത്തെട്ടു കലശങ്ങള്‍ AR. for coronation. പാനൂര്‍ പള്ളികാദിയാരും ആയിരവും കണ്ടു കാരൃം TR. letter to the chief men about P. ആയിരക്കണ്ണി a dangerous ulcer. ആയിരങ്കണ്ണന്‍ thousand eyed. ആയിരക്കാല്‍ മണ്ഡപം hall of 1000 pillars, as at Kumbhakōṇam. ആയിരന്നാവനും ആവതല്ലോതുവാന്‍ CG. thousand tongued. ആയിരപ്പന്തം candlestick with 1000 lights V1. ആയിരന്പുത്തി prov. thousand witted. ആയിരോന്‍ Lord over 1000 Nāyer, അള്ളടത്ത് ആ. KU. also ആയിരോനഞ്ഞൂറു നായര്‍ l500.

āyudham S. (യുധ) 1. Weapon, arms (ഖഡ്ഗശ്രലേഷു ചാപപ്രാസതോമരമുല്ഗ ര യഷ്ടിശക്തിചുരികാദികള്‍ AR 6.) ആയുധം എടുക്കത്തക്കവര്‍ TR. the adult males. ബ്രാഹ്മണ രെ കണ്ടാല്‍ആ. വഴങ്ങെണം KU. present arms. ആയുധത്താണ Kum K. by my bow! 2. tool ആ. എടുക്കല്‍ installation by a sword conferred on each successive head of a family (also ഇ ണക്കു.) ആയുധക്കത്തി Nāyer's war-knife കൈക്ക് ആ. കൊണ്ടു മുറിഞ്ഞു TR. (ഏറാട്ടരക്കത്തി mod. മാപ്പിള്ളക്കത്തി.) ആയുധക്കാരന്‍ (sword-bearer, soldier. ആയുധക്കോപ്പു armour, preparation for fight ആ' പ്പോടെ പോക TP. ആയുധപാണി 1. fighting man. 2. title of the 36000 armed Brahmans, who performed Cshatria duty in Kēraḷa KU. ആയുധപൂജ (= നവരാത്രി) feast in honour of the tools, which procure one's livelihood സരസ്വതിപൂജയുംഅയുധം വെച്ചപൂജയും (8th Kanni) TR. ആയുധശാല arsenal. ആയുധാഭൃാസം fencing exercise, taught by Paṇikkar (see കുരുപ്പു). Of 18 kinds (വ്വവിദൃ പഠിക്ക TP.) viz. 1. ഓതിരം 2. കടകം 3. ച ടുലം 4. മണ്ഡലം 5. വൃത്തചക്രം 6. സുകങ്കാളം 7. വിജയം 8. വിശ്വമോഹനം 9. തിര്‍യങ്മണ്ഡ ലം (അന്യോന്യം) 10. ഗദയാഖേടഗഹ്വരം 11. ശത്രുഞ്ജയം 12. സൌഭദ്രം 13. പടലം. 14. പുരാജയം 15. കായവൃദ്ധി 16. ശിലാഖണ്ഡം 17. ഗദാശാസ്രതം 18. അനുത്തമം. Popular names are ആനമുകംവെച്ചും ചന്തംവെച്ചും കുതിരമുകംവെച്ചും കൂന്തല്‍വെച്ചും etc. TP.

urummuγa = ഉരമ്മുക 1. To rub, touch Nid. മെയ്യോടു മെയ്യും ഉരുമ്മും വണ്ണം CG. കൊന്പു കൊണ്ടന്‍പില്‍കഴുത്തില്‍ ഉരുമ്മി CG. a playful gazel. മേഘങ്ങള്‍ തമ്മില്‍ ഉരുമ്മീടുന്പോള്‍ ഉണ്ടായവന്ന ശിഖരാഗ്നി Bhr. 2. = ഉഴിയുക, കടാക്ഷിക്ക f.i. കടക്കണ്‍കൊണ്ടുരുമ്മേണം CG. 3. to vie ചന്ദ്രമണ്ഡലത്തോടുരുമ്മീടുന്ന രത്നമാട ങ്ങള്‍ RS.

kamaṭham S. Turtle (കം). കമണ്ഡലു S. water-pot of devotees (= കിണ്ടി) വെക്ക നീ ക.. KR.

kāl 5. (കഴല്‍) 1. Foot, leg. കാലു രണ്ടാ യുളേളാര്‍ Bhr. bipeds. കാലാലേ വന്നവന്‍ കാ രണവന്‍ prov. on foot. മുന്നിലേ കാല്കളും പി ന്നിലേ കാല്കളും Nal. (of a horse). മന്നവന്മാരെ തന്നുടെ കാക്കലാക്കി Bhr. subjected. നിങ്ങളെ കാല്ക്കല്‍ വരാഞ്ഞതു TR. wait on you. കാലററം നടക്ക V2. on tiptoe. കാലും മുഖവും കഴുക euphemist. = ശൌചം. 2. stem (കാന്പു) pillar, ആയിരക്കാല്‍ മണിമയമണ്ഡപം KumK. ൧൦൦൦ കാലക്കുവളളിയിട്ടു (in planting pepper) prop — cause. — cross-beams, ribs of ship — water-channel വായ്ക്കാല്‍. തോക്കിന്‍റെ കീഴ്ക്കാല്‍ കൊ ണ്ടു കുത്തി TR. buttend. 3. quarter, hence മുക്കാല്‍ ¾, അരക്കാല്‍ 1/8; കീഴ്കാല്‍ 1/1280 CS. — place in general, hence Loc. അതിങ്കല്‍, അവ ങ്കല്‍. — esp. site ഒഴിഞ്ഞ സ്ഥലം കാല്‍ തന്നേ No. കാലും കളവും വെടിപ്പാക്കി in harvest. കാ ലും തോലും KU. two old Royal prerogatives (കാല്‍ a temple-tax?). 4. time (= കാലം) esp. ഒരുക്കാല്‍, ഒരിക്കല്‍ once; യാതൊരിക്കാല്‍ AR. wherever; ഒരുക്കാലും ഇല്ല Bhr. never. Hence: കാലടി sole of foot (ഉളളങ്കാല്‍), footstep നാലഞ്ചു കാ. വെച്ചു ചെന്നണഞ്ഞു CG. ൫ കാ. മുന്പോട്ടു ചെന്നു Si Pu. കാലറുക്ക to castrate, = കാല്‍ കെട്ടുക. കാലാണി ankle; corn on a toe. കാലാള്‍ foot soldier (also കാലാന്‍, കാലാളി V1.) കാലാള്‍പത്തി Bhr. infantry. കാ'പ്പട Mud. കാലിണ both feet. കാലൂന്നി the demarcation of a parambu, including beyond its limits half of the surrounding paths or lanes പളളിപ്പറന്പത്തേ കാലൂ ന്നിയോളം TR. doc. കാല്ക്കുപ്പായം, കാല്‍ച്ചട്ട, trousers. കാല്ക്കുത്തല്‍ കിടക്ക to lie with the feet drawn up. കാല്‍കെട്ടി വീഴിക്ക to trip one up. കാല്‍കെട്ടി യ മൂരി V2. gelded (No. contr. കാക്കെട്ടിയ). കാല്ക്ഷണം the fraction of a moment KR. Previous page Next page

gaṇḍam S. 1. Cheek (കന്നം, കവിള്‍ത്ത ടം). കുണ്ഡലം മിന്നും ഗണ്ഡമണ്ഡലം Bhr. 2. a knot, boll, goitre. ഗണ്ഡകം rhinoceros.— ഗണ്ഡകി N. pr. a river KR. ഗണ്ഡതലം (1) cheek ഗ'ങ്ങളെ ചുംബിച്ചു നില്ക്ക മക്കുണ്ഡലങ്ങള്‍ CG. ഗണ്ഡമാല scrophulous awelling = കണ്ഠമാല. ഗണ്ഡശൈവം rock, thrown down by a convulsion of nature. ഗണ്ഡസ്ഥലം (= 1.) വിളങ്ങി ഗ., ഗ'ങ്ങളില്‍ പത്രഭംഗങ്ങള്‍ Previous page Next page

gō S. 1. Cow, bull; pl. ഗോക്കള്‍; ഗോവു തന്‍നാഥന്‍ UR. 2. ray,—eye. 3. earth. ഗോര്‍കണ്ണം (cow's ear) N. pr. Siva's temple, the Northern boundary of Kēraḷa & its chief sanctuary KU. ധാത്രീമണ്ഡലത്തില്‍ ഉ ത്തമം ഗോകര്‍ണ്ണാഖ്യം ക്ഷേത്രം SiPu. ഗോകുലം herd of cattle. — ഗോകുലസ്ഥാനം തന്നില്‍ ചെന്നു ഗോവിനെക്കുലചെയ്താള്‍ SiPu 4. ഗോഘ്നന്‍ cow-killer; വീരഹന്താവും ഗോഘ്നാവും (sic.) KR4. ഗോചരം 1. visited by cattle, accessible. 2. (2) perceptible, object of the senses = വിഷയം (phil.) 3. astronomy (loc.) ഗോചരക്കാര്‍ = കണിശന്മാര്‍. ഗോട്ടി see ഗോലി.

čandraǹ S. (shining) The moon. ഉയ ര്‍ന്നു ചന്ദ്രനും ചന്ദ്രികയും വന്നു പാരില്‍ പരന്നു തേ Bhr. ജലച'ന്മാര്‍ പലവും ഉണ്ടു KeiN2. Hence: ചന്ദ്രകം the eye in a peacock's tail MC. ചന്ദ്രകാന്തം a fabulous gem, composed of moon-rays & glittering only in moonlights; spectacles. ചന്ദ്രകാവി V1. red ochre; its colour. ചന്ദ്രഗുപ്തന്‍ N. pr. the Sandracottus of the Greeks. Mud. ചന്ദ്രത്തംപൂ V1. a flower (fl. of Cairo). ചന്ദ്രനേര്‍മ്മുഖി, — ഖിയാള്‍ KR. of a beautiful woman; ചന്ദ്രമണ്ഡലമുഖി SiPu. ചന്ദ്രം (po.) gold. ചന്ദ്രമസ്സ് the moon, Bhg. ചന്ദ്രവല്‍ having moonlight ച'ന്നിശകളില്‍ KR. ചന്ദ്രവംശം Brhmd. the race of moonborn kings. ചന്ദ്രശില = ചന്ദ്രകാന്തം f.i. ചന്ദ്രികയേററു വി ളങ്ങിന ച. മണി എന്ന പോലെ CG. Previous page Next page

čēna T. M. (C. ശേ — abundant, S. സേ ന) A yam, Arum campanulatum GP. (അര്‍ശോ ഘ്നം S.). — Kinds: കാട്ടു — Arum gracile GP71., നാട്ടു —, നീലച്ചേ — Arum minutum, മുള്ളന്‍ — Dracontium polyphyllum, കൈപ്പെഞ്ചേനത്ത ണ്ടു പോലേ TP. ചേനപ്പൂ eatable; — വറുപ്പു an ഉപ്പേരി. ചേനത്തണ്ടന്‍ a venomous snake (similar to an Arum stem); — മണ്ഡലി or — വിരിയന്‍ the larger kind. ചേനത്തലയന്‍ B. bald headed.

taviḍụ 5. Bran തവിട്ടിന്‍റെ ഗുണം prov. Kinds: അരിത്ത. & ഉമിത്ത. തവിടുപൊടി = മലര്‍പൊടി. തവിട്ട B. a small brown snake = തവിട്ടുമണ്ഡലി? തവിട്ടുകാടി = ഉറക്കാടി 1., q. v. തവിട്ടുകിളി 1. = ത. കൊച്ച a bird. 2. a certain locust. തവിട്ടുണ്ട, തവിട്ടുപിട്ടു a friable bran-ball. തവിട്ടുനിറം greyish brown. തവിട്ടു പ്രാവു a turtle-dove.

tirattuγa T. M. (C. Tu. തിദ്ദു, Te. ദിദ്ദു) To mend, correct, തരിശുനിലത്തെ വെട്ടി ത്തിരുത്തി VyM.; to erase or enclose with crotchets (in T. v. n. തിരുന്തുക). വീഴക്ഷരം ഉ ണ്ടായാല്‍ വിദ്വാന്മാര്‍ തിരുത്തിക്കൊള്ളേണം Cr Arj., So. — ഭൂമണ്ഡലാധിപനായി തിരുത്തി Previous page Next page

to/?/uγa T. M., (C. തുളില്‍ obeisance) 1. To salute by joining the hands; അടിക്കും മുടിക്കും തിരുമേനിക്കും വളരേ കൈക്കൂട്ടിത്തൊ ഴുതു TP. before the king; daily worship of Nāyars (without prostration, നമസ്കാരം) അന്പ ലത്തില്‍ തൊഴാന്‍ ചെന്നു MR. With Dat. of the object ആദിത്യദേവ നിണക്കു തൊഴുന്നെ ങ്ങള്‍ CG.; (often കൈതൊഴുതീടിനാര്‍). With Acc. അവളെയും നന്നായ്ത്തൊഴുതു KR. bid farewell. നായന്മാര്‍ തൊഴുതയപ്പിച്ചു KU. തിരിഞ്ഞ യോദ്ധ്യയും തൊഴുതു രാമന്‍ പറഞ്ഞു KR. 2. met. to acknowledge superiority. തിങ്കള്‍ മണ്ഡലം തൊഴും ആലവട്ടങ്ങള്‍ AR. finer than. കാര്‍തൊ ഴും വേണിമാര്‍ CG. blacker than a cloud.

nakšatram S. (നക്ഷ് to come up). 1. A star, (vu. നച്ചത്രം, നസ്ക്യേതിരം), ശൂലാ ഗ്രേ ന'ങ്ങള്‍ എണ്ണിക്കൊള്‍ക PT. 2. a lunar asterism (27 or 28), of which 2¼ are counted upon one month നക്ഷത്രം ഉത്രം അതും വിജയ പ്രദം AR.; ശത്രുവിന്‍റെ ന'ത്തിന്നാള്‍ Tantr. (നാള്‍). നക്ഷത്രമണ്ഡലം S. = ജ്യോതിശ്ചക്രം the world of stars. Bhg. നക്ഷത്രമാല a necklace with 27 pearls V1. നക്ഷത്രപതി, — രാജന്‍, — ത്രാധിപന്‍, നക്ഷ ത്രേശന്‍ the moon.

T. M. (2) To worship, salute വീണടി പണിഞ്ഞു KR., പാദയുഗ്മം പണിഞ്ഞു AR., പദതളിര്‍ പ. Bhg., തൃക്കാല്‍ പ. Bhr. = തൊഴുക, വണങ്ങുക. — met. to acknowledge superiority ഹിമകിരണമണ്ഡലം പണിയുന്ന മ്മ തനയമുഖം Bhr. surpassed by.