akšauhiṇi S. (അക്ഷ + ഊഹിനി.) A complete army consisting of 21870 elephants, as many chariots, 65610 horses, 109350 infantry. (In the Bhārata war the Pāndavas have 7, their foes 11 akšauhiṇis. One elephant, 1 chariot, 3 horses and 5 footmen form a സേനാമുഖം; this tripled ഗുന്മം, tripled ഗുണം, tripled വാഹിനി, പുതന, ചമു കം, അനീകിനി, തദ്ദശ ഗുണിതയാകന്നതും അ ക്ഷൗഹിണി. Bhr.)

aδithi S. (√ അത് wander) Guest. അ'പൂജ, — ധര്‍മ്മം, — സേവ, — സല്ക്കാരം hospitality. ഋഷി അവര്‍ക്ക അതിഥിസല്ക്കാരം ചെയ്തു KR. അതിഥിപൂജ വേണം VCh.

anδam S. 1. End, limit. അന്തത്തെ പ്രാ പിച്ചു CG. died. അ'മില്ലാതൊരു സേന unbounded. അന്തമില്ലാതൊരു സന്തോഷത്താല്‍ CG. immense joy. തപസ്സിന്നന്തം വരുത്തി Bhr. stopped. 2. T. Te. C. Tu. (= ചന്തം) beauty. അന്തം മറിക 1. a fencing trick, jumping back (?); to cut a sommerset അന്തവും മുന്പും അറിഞ്ഞു, നിലയിന്ന് ഒര്‍അന്തം മറിഞ്ഞു TP. sign of joy, victory അ. മറിച്ചല്‍; gymnastics അ. മ'ല്‍ക്കാരന്‍ an accomplished gymnast. 2. (Tdbh. അന്ധാ ?) to be enraged, lose control over himself.

abhiǰńaǹ S. Experienced, clever. രാജസേവാഭിജ്ഞത്വം PT1. അഭിജ്ഞാനം information, recognition, mark. നല്ലൊര്‍ അ.'ത്തെ നല്കി, അഴകുള്ള അ.'ത്തെ കണ്ടാല്‍ KR.

amaram S. 1. Immortal. അമരര്‍, അമരവര്‍ Nal. അമരകള്‍ Bhr. the Gods അമര കളുലകു Bhr. heaven. അമരകള്‍പകയര്‍ RC. Asuras. അമരകള്‍പരന്‍ Indra, അമരാവതി his residence. 2. the S. dictionary of അമരസിം ഹന്‍ also അമരകോഷം. അമരത്വം divine nature അ'ത്വവും വാണു സു ഖിക്കുന്ന കര്‍ണ്ണന്‍; അതു (the dung of a white ox) സേവിപ്പോര്‍ക്ക് എല്ലാം അ. വരും Bhr. II.

alla 5. Neg. verb (prh. negation of pronoun അ, which in C. Te. exists also in the form അല്‍) 1. Is not that, not thus; neg. of ആകുക, as ഇല്ല of ഉണ്ടു f. i. നല്ലതെന്നാകി ലും അല്ല എന്നാകിലും ഇല്ലയെന്നു വരാ ഏതും KR. no action whether good or the contrary will ever cease to be (can be undone). അല്ലൊ ന്നിരിക്കിലോ Bhg. if it be not the case. ത നിക്കല്ലാത്തതു തുടങ്ങരുതേ prov. അല്ലാത്തേട ത്തു ചെല്ലല്ല what does not concern thee. After Inf. ഉപ്പും പുളിയും സേവിക്കല്ല a med. do not! ശത്രുത തോന്നല്ല മാനസേ KR. let there be no enmity. — after Fut. കര്‍മമത്തിന്‍ഫലം നീക്കാ മല്ല VilvP. cannot be avoided. 2. is not that, but something else; അയ്യോ ഞാനതും ഓര്‍ത്തല്ല എന്നുടെ കളിയത്രെ Bhr 1. not intentionally but in play. ചൂതല്ലിതു നല്ല പോര്‍ Bhr. പശു ഇങ്ങത്രേ വേണ്ടു മഹര്‍ഷിമാര്‍ക്കുവേണ്ടതല്ല KU. 3. not merely that, but ഒന്നും ഫലിച്ചീല അതേയല്ലവര്‍കള്‍ക്കു വന്നിതു നാശവും Mud. തി രുവോണം ഊട്ടിതുടങ്ങി ഞാന്‍ എന്നല്ല ഹോമം പലതും ചെയ്തു SG.4. but അല്ല ഞാന്‍ വന്നാ ല്‍ on the contrary, if I come. അല്ലാതേ adv. part. 1. not thus മന്ദമല്ലാതെ Mud. not too slowly. സമീപസ്ഥരല്ലാതെ ദൂരസ്ഥന്മാര്‍ എന്നു കാണുന്നു MR. 2. else. അല്ലാതെ മറെറാന്നല്ല Nal 4. nothing else. ശ്വാവെന്നല്ലാതെ ചൊല്ലുന്നില്ല PT. none called it otherwise but dog. 3. on the other hand. എന്നാല്‍ പറവന്‍ അല്ലാതെ പ റഞ്ഞെന്തു ഫലം KR. in that case I shall tell, otherwise what's the use. ദുഷ്ടന്മാരെ കെട്ടിയിഴെച്ചു കൊണ്ടുപോന്നീടുവിന്‍ അ ല്ലാതെ കണ്ടു രംശ്വരാനുഗ്രഹം ചെന്ന ക ല്യാണശീലര്‍ദുരിതം ചെയ്കിലും ചെന്നടുക്ക രുതു Bhg 6. 4. except. ഒരുത്തരും കാണാ തിരിക്കുന്പോള്‍ അല്ലാതെ കള്ളന്മാര്‍ കക്കുവാ റില്ല except when they are unseen. ദീനം മാറിയല്ലാതെ പോകയില്ല TR. not till he be recovered. In So. even with Acc. മററാരും ഇല്ല ഭര്‍ത്താവു നിന്നെയല്ലാതെ KR3. none besides thee. അല്ലായ്കില്‍ if not, or നിഗ്രഹിപ്പന്‍ അല്ലായ്കി ലോ ബന്ധിപ്പന്‍ AR. കേള്‍ അല്ലായ്കില്‍ ന രകങ്ങള്‍ എത്തും നൂനം VCh. so അല്ല എന്നാ കില്‍ Nal. അല്ലെന്നു വരികില്‍ & the common Cond. അല്ലാഞ്ഞാല്‍. അല്ലയോ 1. at the end of a sentence: is it not? സല്‍സംഗം കൊണ്ടല്ലയോ നല്ലതു വന്നു Bhr. 2. in the beginning before names അല്ലയോ രാമ AR. O Rāma! അല്ലോ = അല്ലയോ 1. കാല്ക്കല്‍ നീ പതിക്കേ ണ്ടാ മാനുഷസ്ത്രീയല്ലോ ഞാന്‍ Nal 3. for I am but a woman. ആറല്ലോ ഗുണം വേണ്ടു നാരിമാര്‍ക്കു DN. confessedly. അല്ലേ 1. = അല്ലോ f. i. വന്നല്ലേ I came, you see. 2. do not! ചെയ്യല്ലേ. അല്ലീ po. = അല്ലോ f. i. ഞാനല്ലല്ലീ but surely not I? Previous page Next page

avīṭṭuvaǹ N.pr. A caste of? like Tiyar, in N. Malabar (42 in Taḷiparambu). അവീന്‍ Ar. afyūn, Opium. അ. സേവിക്ക, വലിക്ക etc. to eat, smoke opium. അവീര്‍ Ar. a̓bīr, Scented clay for painting the face.

avyāǰam S. Unfeigned. അവ്യാജ തപസ്സു ചെയ്താന്‍ UR1. അ'ഭാവേന സേവ ചെയ്തു Nal. അവ്യാജഭക്തന്‍ AR. truly devoted. അവ്വണ്ണം, അവ്വഴി, അവ്വിടം etc. അ + വ...‍...

ābatt/?/ S. (പദ്) Mishap, ruin, danger. (ആപത്തുകാലം opp. സ ന്പത്തു prov. ആപത്തു വരും കാലം ആപത്തേ ഭവിച്ചീടൂ KR. ആപല്ക്കാലത്തു ദുര്‍ഗ്ഗയെ സേവി ക്ക KU. ആപന്നം (part.) afflicted, affected by. ആപാദചൂഡം S. (ആ. III) From head to foot ആ. അണിഞ്ഞു ആഭരണങ്ങള്‍ CC. ആപാദമസ്തകം നോകം Nid. idem.

āryam S.(അര്യ Ved. faithful, or √ അര്‍ ploughman) 1. Belonging to the Āryas, the conquerors of India, (opp. ദസ്യു, ശൂദ്രന്‍). ആര്യന്മാ രുടെ മതം കൈക്കൊണ്ടു Mud. the mountain prince embraced Hinduism ആര്യനോടു പരു ഷം ഉണ്ടോ പറയുന്നു Mud. a Brahman; but also Veishya, ആര്യന്‍ = ചെട്ടി loc. 2. Sanscrit ആര്യവാക്കു pure Sanscrit. ആര്യ എഴുത്തു the modern Mal. alphabet, as used for S. writing ആര്യത്തില്‍ എങ്കിലും കര്‍ണ്ണാടകത്തില്‍ എങ്കിലും ഒരു കണക്കു TR. 3. suiting an Ārya, noble, respectable രഘുക്കള്‍ സംബന്ധംകൊണ്ട് എ ന്‍റെ വംശം ഏററം ആര്യമാം KR. will be highly ennobled. പോററിയ ആരിയ തത്ത TP. a noble parrot. ആര്യമതി Mud. magnanimous. hence: ആര്യ Pārvati ആര്യയെ സേവിച്ചാര്‍ CG. ആര്യക്കരനാടു KU.? വടക്ക് ആര്യനാടു KU. the Tulu country. ആര്യപട്ടര്‍ & ആര്യംപട്ടര്‍ a kind of foreign Brahmans. ആര്യപ്പടിക്കല്‍ palace entrance — N. pr. the residence at Caṇṇanūr = അറക്കല്‍ KU. ആര്യമാന്‍ the Gayal ox, mistaken for a deer. ആര്യംവാള്‍ 1. a foreign medicine. 2. a royal attribute, ആ'ളും പട്ടുപുടവയും KU. ആര്യവേള Cleome viscosa. a med. Previous page Next page

āvaṇam T. (Tdbh. ആപണം) Market, street. (?) ആവണക്കല്ല് (V1. — ണി —) a trough near a well (താളിപിഴിവാന്‍). ആവണപ്പലക KU- Brahman's stool. കൂര്‍മ്മാ സനം (see ആമ). ആവണക്കു see ആമണക്കു in CG. ആവിണ ക്കെണ്ണ നീ ആവോളം സേവിക്ക castor oil.

iḍayuγa T. M. Te. (ഇട 2) 1. To hit against, press against കലവും കുടവും തങ്ങളില്‍ ഇടഞ്ഞു V1. അഴിഞ്ഞു സേതുക്കള്‍ ഇടഞ്ഞു വെളളം CC. നടയില്‍ ഇടയും ഒരു പട കളുടെ ഘോഷം Nal 2. 2. to fall out, quarrel, compete. മാരുതം ഇടയ നടന്തു RC 23. quicker than the wind. വാള്‍ ഇടഞ്ഞ കണ്ണാള്‍ RC 60. ഇടി ഇടയിന്ന ചൊല്‍ RC 63. — അവര്‍ വേദം കൊണ്ട് ഇടഞ്ഞു disputed about religion KU. തമ്മില്‍ ഇടഞ്ഞു പോയി (vu.) ഇടയാതേ peaceably. 3. to converse V1. ഇടഞ്ഞറിക = പരി ചയിക്ക V2. അവനോട് ഇടഞ്ഞില്ല had no intercourse with him V2. Previous page Next page

ind/?/ian S. (= ഇനന്‍) 1. The king of the Gods ദേവേന്ദ്രന്‍; ഇന്ദ്രാണി his wife, ഇന്ദ്രത്വം, ഇന്ദ്രപദം his sovereignty. — ഇന്ദ്ര നോട് ഒക്കും സ്വാമി PT1. ഇന്ദ്രക്കാററു east-wind V1. 2. lord താപസേന്ദ്രന്‍ the great devotee, കാകേന്ദ്രന്മാര്‍ PT. etc. ഇന്ദ്രജാലം 'Indra's net.' — sorcery, superior juggling. ഇന്ദ്രജാലക്കാരന്‍ എത്രയും Nal 4. ജഗത്തു മോഹിക്കും മഹേന്ദ്രജാലവും KR. (the grand deception of worldly lust.) ഇന്ദ്രധനുസ്സ് ഇന്ദ്രവില്ല് rainbow. ഇന്ദ്രനീലനിറത്തില്‍ KumK. sky-blue, sapphire. ഇന്ദ്രലോകം (പ്രാപിച്ചു) the heaven of the Gods & heroes. ഇന്ദ്രവളളി Cissus pedata, used in Mal. for സോമവളളി. ഇന്ദ്രാദികള്‍, ഇന്ദ്രാദിദേവകള്‍ etc. KU. ഇന്ദ്രിയം S. (ഇന്ദ്രന്‍) 1. Male power, semen. മാനസമഴിഞ്ഞ് ഇന്ദ്രിയസ്ഖലനം വന്നു ബാലനു TP.) Bhr 1. = ഇന്ദ്രിയം വീഴുക (vu. ംരംണം വീണു TP.) emissio seminis. 2. organ, sense. a.) ജ്ഞാനേന്ദ്രിയം = ശ്രോത്ര ത്വക്ക ചക്ഷു ജി ഹ്വഘ്രാണം, their objects (വിഷയം) ശബ്ദസ്പര്‍ശ രൂപ രസ ഗന്ധം. b.) കര്‍മ്മേന്ദ്രിയം organs of action വാക്ക പാണി പാദം ഗുഹ്യ ഗുദം, their objects വചനം ദാനം ഗമനം ആനന്ദം വിസ ര്‍ഗ്ഗം. c.) in Vēdānta 4 അന്തരിന്ദ്രിയം (മനഃ ബുദ്ധി അഹങ്കാരം ചിത്തം.) ഇന്ദ്രിയഗ്രാമം ജയിക്ക AR 6. to subdue the whole of the senses and organs, ഇന്ദ്രിയജയം, നി ഗ്രഹം. ഇന്ദ്രിയജിതന്‍, ഇന്ദ്രിയവശഗന്‍ sensual. ഇന്ദ്രിയവൃത്തി (1) carnality V1. —

irikkuγa (√ ഇരു T. M. C. Te.) 1.To sit, remain, be in a place. ഇരു ന്നു ഭക്ഷിച്ചു, ഇരുന്നുണ്ടവന്‍ രുചി അറിയാ, ഇ രിന്പും തൊഴിലും ഇരിക്ക കെടും (prov.) being unoccupied. — ഇരിക്കുന്നവള്‍ maidservant. ഇരിക്കുന്ന അമ്മമാരുടെ വാതില്‍പോലെ (prov.) unsteady. — ഇരുമൂന്നു ശാസ്ത്രം ഇരുന്നു പോയി തോ KR. are the 6 Shāstras abolished ? — Neg. ഇരിയാതേ & ഇരാതേ (po.) 2. Aux. V. ഇരുന്നിരുന്നു was sitting; often contr. നിന്നി നു = നിന്നിരുന്നു, പോയിക്കുന്നു etc. കണ്ടിരിക്ക വേ സരവ്വം കണ്ടീല എന്നായി even whilst looking at. — Inf. & VN. ഇരിക്ക 1. being (നല്ലിരിക്ക etc.) ഇരിക്കക്കട്ടില്‍ a couch. ഇരിക്കിടം = ഇരിപ്പി ടം — ഇരിക്കത്തഴന്പു callosity of the posteriors, as of monkeys MC. 2. ഇരിക്കവേ, — ക്കേ there being, whilst there is. VN. ഇരിപ്പു 1. sitting, residence, position, ഒാല പ്പെട്ടിയില്‍ തറവാട്ടില്‍ ഇരിപ്പുണ്ടു MR. ഇരി പ്പു പഞ്ഞികൊണ്ടിതത്തില്‍ നിര്‍മ്മിച്ചു KR. a seat in the boat. 2. balance = നില്പു, ഇ രിപ്പു മുതല്‍, ഇരിപ്പുളളതു. 3. (loc.) മാംസ ത്തിന്‍ ഇരിപ്പുകള്‍ flakes (B. Job 41.) ഇരിപ്പിടം residence, lodging, (from 2nd rel. part. fut. നിങ്ങള്‍ ഇരിപ്പേടത്തു TR. where you are) ചതുരംഗസേനെക്ക് ഇരിപ്പിടം വേറെ KR. ഇരിപ്പിടം കെട്ടിയേ prov. അ ര്‍ത്ഥം ആപത്തിന്നിരിപ്പിടം Bhg.

ulsēγam S. Flowing over, arrogance.