aδikramam S. Excess, outrage, assault; excessive punishment. കള്ളന്മാരുടെ അതിക്രമം മാറ്റി TR. അതിക്രമിക്ക go beyond. കാലം അതിക്രമിക്ക KR. let a set time pass by. കാടും നാടും എല്ലാം അ. Nal. pass through. വാക്കിനെഅ. KR. transgress an order, so കല്പന അ'ച്ചു നടക്ക TR. ഇപ്രകാരം അ'ച്ചു നടക്കുന്ന രാ ജ്യത്തു were such violence is in vogue. ആ ളോട് അ. TR. assault.

anyam S. 1. Other, chiefly in S. Compos. but also അന്യ ഒരുവന്‍ MR. = മറെറാ രുവന്‍ — അന്യന്‍മാര്‍ others, strangers, also അന്യവര്‍ V1. അന്യത diversity. 2. descent അന്യംനിന്നു പോക, അ. മുടിയുക the family to be extinct. (= അന്വയം?) അന്യജാതിക്കാരന്‍ of another caste. അന്യത്ര elsewhere (po.) അന്യഥാ otherwise അന്യഥാത്വം, അന്യഥാക രണം change of mind, acting contrary to അന്യഥാത്വം വചസ്സിന്നു വരാ KumK. = മാററം. അന്യഥാത്വംപറക to refuse. അന്യ ഥാ ഭവിക്കയില്ല is irrevocable (a curse). ചി ല്പതിതന്‍ കല്പന അന്യഥാവാക്കിക്കൂടാ KR5. cannot be altered or avoided. അന്യഥാവല് (‍അന്യഥാല്‍) of different nature — അന്യഥാലുളളതു another man's. അന്യദാ at another time, sometimes. അന്യദാസ്യം Nal 3. servitude to another. അന്യദ്രവ്യം = പരദ്രവ്യം. അന്യപ്പെടുത്തുക distinguish ആത്മാവിന്നു ജ ഡത്തെ അന്യപ്പെടുത്തുവതു (Tatw.) അന്യരാജ്യക്കാര്‍ MR. foreigners. അന്യവശമാക്ക to transfer. അന്യസ്ത്രീ = പരസ്ത്രീ. അന്യാര്‍ത്ഥം for the sake of another.

iḍar̀uγa T. M. C. (and ഇടരുക B.? see prec.) 1. To stumble, trip. നടന്നകാല്‍ ഇടറും (prov.) 2. to falter, hesitate. ഇടറീ ടുന്നു വാക്യവും VyM. തിരുമനസ്സ് ഇ'൦ TP. to waver, doubt. 3 to quarrel V1. VN. ഇടര്‍ച്ച 1. stumbling. മാര്‍ഗ്ഗങ്ങള്‍ക്കേതും ഇ ടര്‍ച്ച വരാ ഇപ്പാദങ്ങള്‍ക്കോ CG. 2. hesitation, blundering. നോക്കും വചനവും ഇട ര്‍ച്ചകൂടാതെ കണ്ടു. 3. quarrel മുതല്‍ ചൊ ല്ലി ഇടര്‍ച്ച VyM. disputes about money. ത മ്മില്‍ അങ്ങോട്ടും ഇങ്ങോട്ടും വാക്കിടര്‍ച്ച ഉ ണ്ടായി TR. ഇടര്‍ച്ച തീര്‍ക്ക to pacify V1. ഇടററു stammering from grief? ഉളളമെറഴിന്തു വെന്തു പെരുത്തിടം ഇടററു തട്ടി പിയര്‍ക ളെക്കൂവി RC 78.

inδu Tdbh.(സിന്ധു.) ഇന്തപ്പു rocksalt from Sinde (med. = സൈന്ധവം‍.) ഇന്തുജാതിക്കാര്‍ = Hindus. ഇന്തുസ്ഥാനം വാക്കില്‍ TR. = Hindustani.

ōṇṇuγa T. M. (/?/ ഉവ high) 1. To lift up, as hand, വടി, ഖണ്ഡിപ്പതിന്നു വാള്‍ Bhg. കൊള്ളി ധരിത്തോങ്ങി RC. വാക്കില്‍ കയര്‍ത്തു കൈ ഓങ്ങി പോകില്‍ Anj. 2. to threaten with finger, prepare to strike, aim at. എന്നെ ഓങ്ങി തള്ളീട്ടില്ല; കൊല്ലുവാന്‍ ഓങ്ങുന്നേരം Bhr. to attack. ശൂലവും കൈയിലാക്കി കാര്‍വ്വര്‍ണ്ണ നെ ഓങ്ങി CG.—to appear resolved to അവനെ വിളിപ്പാന്‍ ഓ., കേഴുവാന്‍ ഓങ്ങുന്പോള്‍ CG. being about to weep. മസ്തകേ ഓങ്ങി പാദത്തില്‍ അടിക്കയും Sk. aimed at. VN. ഓങ്ങല്‍ threat etc.

kayarka (Te. കസര്‍ anger, C. unripe = കൈക്ക S. കഷ). 1. To start up in anger, revolt, quarrel. അമ്മാമുഖം നോക്കി വാക്കില്‍ കയര്‍ത്തു കൈ ഓങ്ങിപ്പോകില്‍ Anj. വാക്കില്‍ ഏറ കയര്‍ക്കേണ്ടാ നമ്മില്‍ why talk, better fight! കയര്‍ത്തഭാവം etc. 2. (= കയറുക) to grow high. കയര്‍ത്തതെങ്ങൊഴികേ KU. 3. v. a. to reprove, punish എന്മകന്‍ തന്നെ കയര്‍ത്തു നിന്നീടു ഞാന്‍ എങ്ങനെ, മകനെ കയര്‍ക്കുന്നേനല്ല ഞാന്‍ എന്നു മേ CG.

karṇam S. 1. Ear f. i. of an elephant കര്‍ണ്ണ ങ്ങള്‍ ചെന്നു കവിള്‍ത്തടം തന്നിലേ തിണ്ണമടി ച്ചു CG. ഭവാനോടു കര്‍ണ്ണേ പറക UR. 2. rudder. 3. diagonal line. ഒരു കര്‍ണ്ണരേഖ വരെപ്പു Gan. also hypotenuse, സമകര്‍ണ്ണമായ ക്ഷേത്രം a square. Hence: കര്‍ണ്ണജപന്‍ whisperer, calumniator & കര്‍ണ്ണേജപര്‍ Ch Vr. whisperers, sycophants. ക' ന്മാര്‍ക്കു ചിത്തം കൊടുക്കോല Si Pu. ക'ന്മാര്‍ ഉരെ ക്കുന്ന വാക്കിന്നു കര്‍ണ്ണം കൊടുക്കയില്ല Nal. കര്‍ണ്ണധാരന്‍ (2) helmsman. കര്‍ണ്ണന്‍ N. pr. prince of Anga, half-brother of the Pāndavas, proverbial for munificence & love of praise ക. പെട്ടാല്‍ പടയില്ല prov. കര്‍ണ്ണമലം = ചെവികാഷ്ഠം ear-wax. കര്‍ണ്ണമോടി = ചാമുണ്ഡി N. pr. കര്‍ണ്ണരോഗം Nid. ear-disease. കര്‍ണ്ണവള്ളി Nid. = സ്രോതസ്സ് cochlea. കര്‍ണ്ണവേധം perforation of the ears, one of the sufferings of childhood VCh. കര്‍ണ്ണശൂല 1. earache കര്‍ണ്ണശൂലാഭംഗുരുവചനം കേട്ടു AR. 2. pain at hearing bad news, etc. കര്‍ണ്ണാമൃതം a feast to the ears.

kōṭṭam 1. T. M. (കോടുക) Crookedness, distortion കോട്ടം പെരുകി വീണു CC. writhed & fell (wounded gladiator). കോട്ടങ്ങള്‍ തീര്‍ക്ക to remove doubts, inequalities of temper. വാക്കിന്നു കോ. ഇല്ല no deviation — met. (writhing) കേട്ടാല്‍ മനതാരില്‍ കോട്ടങ്ങള്‍ ഉണ്ടാകും Genov. strong emotions. 2. MC. coldness, stiffness (of ശവം). — boiled stiff (a പാകം). Previous page Next page

gaδi S. (ഗം) 1. = ഗമനം Motion; സൂര്യ ഗ., ചന്ദ്രഗ. = അയനം; pace of a horse, etc. മതിയില്‍ ഗതി ചെയ്തില്ല ChVr. did not enter. 2. what one reaches, state, condition, chiefly in the other world (സ്വര്‍ഗ്ഗതി), bliss (പദം), happiness. നീ എന്നു ചെല്ലും ഗതി അമ്മെക്കു TP. thou art mother's happiness. 3. way അന്യായത്തിലേ ഗതികള്‍ അറിക MR. religion ദേവഗതിയെ സമാശ്രയിച്ചീടുക AR. to turn to the religion of the Gods. എനിക്ക് എന്തു ഗതി KU. what is to be done?—means. ഗ തിയില്ല destitute. ഗതിപോലെ പ്രായശ്ചിത്തം ചെയ്യിക്ക VyM. to fine one according to his means. ഗതികെട്ടാല്‍ പുലി പുലിലും തിന്നും prov. അഗതികളാം ഞങ്ങള്‍ക്കു സുഗതിയായതു ഭവാന്‍ KR. പിന്നേ ൦രെശ്വരനേ ഗതി Nid. God only can cure it. മാധവനേ ഗ. ഉള്ളു നമുക്കൊരു ന ല്ലതു Bhr. ഗതിഭേദം (1) different motion, as of the sun ഉ ത്തരായണം, ദക്ഷിണായനം, വിഷുത്വം of planets മന്ദം, ശീഘ്രം, സമം Bhg. വാക്കിന്‍റെ ഗതിഭേദം VyM. quick or slow speech.

čuṭṭi T. M. (ചുട്ടു) 1. Mark or jewel on the forehead. ചു. കുത്തുക to paint the face, So. rather ചൊട്ടി. 2. (C. Tu. സുട്ടി) smartness, quickness വാക്കിന്നു നല്ല ചുട്ടി ഉണ്ടു. ചുട്ടു T. aM. pointing out = ചൂണ്ടുക; natural mark on the skin f.i. of cows, children പാണ്ടുകള്‍ ചുട്ടുകളും Bhg 10.

drākša S. A grape. അര്‍ജ്ജൂനവാക്കിനെ കേള്‍ക്കുന്പോള്‍ ദ്രാ. യും രൂക്ഷയായ് വന്നീടും അ ക്ഷികളും CG. even a grape would become sour, ദ്രാക്ഷാരസം wine — ദ്രാക്ഷത്തിന്നു (vine) ഉണ്ടാ കുന്ന ദ്രാക്ഷജം (wine) എന്ന മദ്യം KR. Previous page Next page

nilka 5. (prh. = ഇല്‍, also in Ved. S. to rest, abide) 1. To stand, remain, last നില്ക്ക ക്കേള്‍ക്കേപ്പറക to speak face to face. നില്ലെ ടാ നില്ലു നില്‍ Bhr. രാജാവിനേ കണ്ടു നില്ക്കാത്ത വര്‍ TR. who do not side with the Rāja. ഇ വര്‍ അവരെ കൂട നല്ലവണ്ണം നില്ക്കുന്നില്ല stand not well with them. — എന്നുടെ ചൊല്ലിങ്കല്‍ നില്ക്കുന്നാതികിലോ CG. if you abide by my advice. ആരു നിങ്ങളെ വാക്കിങ്കല്‍ നില്ലാത്തതു KR.; കല്പനപ്രകാരം നിന്നോണ്ടു പോരുന്നു TR. are obedient subjects. ദൊറോഗസ്ഥാനത്തിന്നു നിന്നതിന്‍റെ ശേഷവും TR. since I held the office. — നിന്നുകൊള്‍വാന്‍ പണി Bhr. to resist. നിന്നുകോള്‍വാന്‍ കരുതീടുക Mud. to defend. എന്നോടു നില്ക്കുമോ KR. withstand. — ക ണക്കുനോക്കി നില്ക്കുന്ന പണം വാങ്ങി TR. remaining. അതു നില്ക്കട്ടേ GnP., നില്ക്കവയെല്ലാം Bhg1. let us pass on. 2. to stop, cease നി ല്ക്കതെല്ലാം Bhr. enough of that! ആര്‍ക്കും കണ്ണീര്‍ നില്ലാ RC.; എന്നാല്‍ അതിസാരം നില്ക്കും a. med. നില്ലാത കോപേന Mud. unceasing, unsubdued. ഉരു ഓട്ടം നിന്നുപോയി the rains stopped all navigation. 3. auxV. = ഇരിക്ക to be. നാടു വിട്ടു നി. to leave for good. ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞു നില്ക്കുന്നു they stick to these terms. പാര്‍ത്തു നി ല്ക്കയും ചെയ്യാം TR. I shall wait. മൂന്നായ മൂ ര്‍ത്തികള്‍ ഒന്നായി നിന്നവന്‍Bhr. K/?/shṇa. തോ ണിയില്‍ കരയേറി നിന്ന സമയത്തില്‍ KR. — after; = perf. tense സന്തതം കാത്തേനിന്നും കാത്തു കൊള്ളുവന്‍ താനും Bhr. — Neg. വിന നാഴികയും ഉറങ്ങാതേ നിന്നു KR. — Often mere expletive, esp. in CG. ചൊല്പെററഉ നിന്നൊരു ശില്പം, ചേണുററു നിന്നു തുണെപ്പതിന്നായി CG. adv. part. നിന്നു 1. standing കോവില്ക്കല്‍ നി ന്നു വിചാരിക്ക KU. 2. having stood, parting from കടലില്‍ നിന്നു കരയേറി, — യേററി CG. Often contracted രക്ഷിച്ചാന്‍ അതിങ്കന്നു Bhr.; നാട്ടുന്നു പിഴുകി DN.; മലയി ങ്കന്നു KU ; പുറത്തുന്നു, പുരയിന്നു (ഇല്‍നിന്നു), വഴിമന്നു (മേല്‍), വീട്ട്ന്നു, പറന്പ്ന്നു vu.; also joined without Locative സ്വയാനങ്ങള്‍ നിന്നും ഇറങ്ങി KR.; എന്‍റെ കൂടേ നിന്നു തെററി vu. 3. hon. Nominative അങ്ങുന്നു you, ഭട്ടതിരിപ്പാട്ടു നിന്ന് എഴുന്നെള്ളി KU. സര്‍ക്കാരില്‍ നിന്നു പ്രസാദിച്ചു തരുന്നു TR. Government grants. Inf. നില്ക്ക whilst standing. നില്ക്കിടം standing place എനിക്കു നില്ക്കിടവും ഇല്ല ഇരിക്കിട വും ഇല്ല V1. VN. I. നില q. v., as നിലനില്ക്ക etc. II. നിത്തം, (T. നിററല്‍) എനിക്കു നിന്നേടത്തു നിത്തവും ഇരുന്നേടത്തു കിട ത്തവും കൊള്ളുന്നില്ല (loc.) III. നിലമ T. quality, state, f. i. വിലനിലമ എ ങ്ങനേ Mpl.the current price, price quoted. IV. നില്പു 1. standing ജലം നില്പുണ്ടായാല്‍ Anach. 2. (=നിലവു q. v.) arrears, balance ഏറിയ ഉറുപ്യ നില്പുണ്ടു still due. നില്പുള്ള ദ്രവ്യം TR. the balance due. — also നിലുവ T. C. നാട്ടിലുള്ള നിലുവപ്പണം പിരിക്കTR. outstanding balances; see നിലവു. CV. നില്പിക്ക (see നിറുത്തുക) 1. to make to stand. ഞാന്‍ നില്പിച്ച പുരയിന്നു നീ എന്തി ന്നു കഴിഞ്ഞു (=പാര്‍പ്പിച്ച, said to a disobedient wife). എന്‍റെ പക്കല്‍ ഒരു ഉറുപ്പി

nēr T. M. Te. C. (Tu. നെര്‍ = നികര്‍, നി ര, നെറി) 1. Straightness, as നേരലകു a straight blade; direction ആന പോയെങ്കിലേ ആ നേരേ വാലും വരും KU.; direct എന്‍റെ നേരൈങ്ങളേ, നേര്‍ പെങ്ങളേ TP. next brother, sister (of the same mother). 2. truth, justice. ഇപ്രകാരം ആണ് എന്‍റെ നേര്‍ MR. my true statement. ഇവിടത്തേ നേരുകള്‍ ഒക്കയും the real merits of our case. ഉണ്ടായ നേര്‍ അന്വേ ഷിക്ക TR. what really happened. കൊന്നതു നേരോ (jud.). നേര്‍ പറക to speak truth, തെളിക the truth to come to light. നേര്‍ ന ടത്തുക to execute justice. അവന്‍റെ പക്കല്‍ നേര്‍ പോരായ്കയാല്‍ TR. not innocent. നേരൊ ഴിഞ്ഞേതുമിനിക്കില്ല Mud. 3. what is even or like. നേര്‍ തരേണം give me half. മാമലയി ന്നേര്‍; adv. വാരികള്‍ ചൊരിയുമന്നേര്‍ ചൊരി ന്തനന്‍ RC.; നേരില്ലയാതൊരു കാന്തി, നേരററ, നേരകന്ന CG. incomparable. കന്നല്‍നേര്‍ മിഴി യാള്‍, മതിനേര്‍ മുഖിയാള്‍ etc. 4. agreement (ഇടുക, പെടുക). 5. thin, delicate (നേരിയ). Hence: നേരങ്കം V1. a face-to-face fight. നേരലര്‍ (4) enemies, നേ. കാലന്‍ Bhr.; (mod. the vicious). നേരസ്ഥന്‍ (mod.) true, honest സിദ്ധാന്തം കൂ ടാതേ ുള്ള നേ'ന്മാര്‍ MR. നേരാക (1) to become straight, direct. കാല്‍ നേരായ് വന്നു PT. was healed. (2) നേരായി ച്ചോല്ലുക to speak rightly, നേരാം വണ്ണം. (3) to equal (നാന്മറ p. 542.), കാലനു നേരായ കംസന്‍, നേരായോരില്ല ഇപ്പാരിലാരും CG.; അവന്‍റെ നേരായ്നില്പാന്‍ ആരും ഇല്ല KU. none to match him. (4) നേരായ് വരായ്കയാല്‍ TR. not coming to terms — (v. a. നേരാക്ക). നേരിച (T. a tune). നേ. യെന്നു നീ ചൊന്ന ത് ഒക്കും Pay. solution of riddles? നേരിടയാള്‍ (5) aM. a fairy figure, നേരിട യാട വാരണിക്കൊങ്ക RC. നേരിടുക (1) to face, meet, oppose എന്നുടെ നേ രിട്ടു നില്ക്കുന്നതാര്‍ KU.; വീരന്മാര്‍ തങ്ങളില്‍ നേ. കൊല്ലും, വായ്പോരുള്‍ കൊണ്ട് അവര്‍ നേരിട്ടു നിന്നു CG.; അല്ലെങ്കില്‍ വല്ല സങ്കടം നേരിട്ടേനെ So. would have happened. — (4) to agree, concur അന്യായക്കാരന്‍ അതു ജന്മി പക്കല്‍നിന്നു നേരിട്ടു വാങ്ങി, നേരി ട്ടുകൊടുത്തു (on കാണം), ദേവസ്വത്തില്‍നി ന്നു നേ. കാണം വാങ്ങി, നന്പ്യാരുമായി ഉണ്ട റുതി ആധാരത്താല്‍ നേ. MR.; നേരിട്ടു (= ഇ ണക്കം പറഞ്ഞു) എഴുതിക്കൊടുക്ക No. CV. ജന്മിയോടു നേരിടുവിച്ചു MR. നേരിയ (5) fine, thin, as cloth, flour, (n. നേ രുതു V1.); also met. നേരിയ സലാം tender greeting. നേരില്ലാത്ത (2) untrue. പരഞ്ഞ വാക്കിന്നു നേ' ത്താളുകള്‍ ChVr. promise breakers; (3) unmatched. നേരുകാരന്‍ an honest, trusty person; a simpleton. നേരുകേടു (2) untruth, losing one's innocency. നേ. കാട്ടുക TR. rebellion. നേ'ടായിപ്പറയും Mud. — നേരുകേടുകാരന്‍ a liar, cheat. നേരും ഞായവും the ends of Government, കുന്പ ഞ്ഞിന്നു നേ. വിസ്തരിക്കും, വിചാരിക്കും; also നേരും ഞായം നാട്ടില്‍ നടത്തിക്ക TR. just administration. നേരും നിലയും truth & right. നല്ല നേരു നിലയുള്ളവന്‍ VyM. thoroughly honest. നേരുള്ളവന്‍ trustworthy. നേ'നും നീരുള്ളവ നും കൊടുക്കാവു KU. lend to those that have a character & property. നേരേ (1) straight. വാല്‍ നേ. ആകയില്ല prov. നേരേ തല ഇതാ വെട്ടീടുക Mud. നേരേ തടുത്തു directly. — against തേരിന്നു നേരേ കൂട്ടിനാന്‍ ആനയേ Brhmd.; കണക്കുകള്‍ ഞങ്ങളെ നേ. ഉണ്ടാക്കി TR.; ഞങ്ങള്‍ക്കു നേ. ൦രംര്‍ഷ്യത MR.; നമ്മുടെ നേ. വക്കാണത്തിന്നു വന്നു CrArj.; അതിന്നേ. Bhr. — നേ. നില്ക്ക to stand upright. നേ. വിരോധം directly contrary. — നേരേ അനുജന്‍ (തന്പി നേ. കു ബേരനു KR.), നേ. ഇളയ next, youngest (opp. ജ്യേഷ്ഠന്‍ 409) — sometimes = പിന്നേ

pāḍavam S. (പടു) Cleverness പാ. പാരം വാക്കിന്നു നിണക്കു Bhr. പാ. ഏറുന്ന ചന്ദ്രഗുപ്തന്‍ Mud. — eloquence V1. പാടവശാസ്ത്രം V2. rhetoric.

punnāram (പുന്‍ = പുതു?) or പൊ ന്നാരം Caressing, flattery. വാക്കിന്‍റെ പു. V1. the charm of his words. പുന്നാരിക്ക = ഓമനിക്ക, കൊഞ്ചുക V2. പുന്നാരക്കാരന്‍ a flatterer. പുന്നെല്‍ (= പുതുനെല്‍) or പുല്‍നെല്‍ new rice. പുന്നെലരിയും ചെറു താലിയും Palg. I/?/avars (a Tāli, present of money, 71/2 measures rice, betel & cloth taken to the bride's house). പുന്നെലവിലും വരട്ടുതേങ്ങയും (song — for Nivēdya to Gaṇapati). പുന്നെല്‍കൂഴം = കൂഴ ത്തരി of പുന്നെല്‍. — ചെറുകല്‍ പു a kind of rice (S. മാതുലാനി). പുന്മ (T = പുല്മ fr. പുല്‍ littleness) = പുതുമ in പുഞ്ചിരിപ്പുന്മ Anj. പുന്മൂട = പുല്‍മൂട.